Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Χιλιάδες ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας στην Αγγλία θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να λαμβάνουν για τη διαχείριση της ασθένειάς τους κατ΄οίκον θεραπεία σε μορφή χαπιού, αποφεύγοντας τις επισκέψεις στο νοσοκομείο για ενέσεις ή εγχύσεις, που επιβαρύνουν τόσο τους ασθενείς όσο και τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης.
Η Εθνική Υπηρεσία Υγείας της Αγγλίας (NHS England) γίνεται το πρώτο δημόσιο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης στην Ευρώπη που θα χορηγεί ευρέως την φαρμακευτική ουσία κλαδριβίνη σε ασθενείς με υποτροπιάζουσα-διαλείπουσα σκλήρυνση κατά πλάκας, μετά από έγκριση του Εθνικού Ινστιτούτου Αριστείας Υγείας και Φροντίδας (NICE).
Μέχρι πρόσφατα τα δισκία κλαδριβίνης είχαν λάβει έγκριση σε περισσότερες από 80 χώρες του κόσμου, για τη θεραπεία της σοβαρής ενεργής υποτροπιάζουσας πολλαπλής σκλήρυνσης (RMS). Πλέον, η θεραπεία με δισκία κλαδριβίνης, που παράγονται από την Merck, θα είναι διαθέσιμη και για τους ασθενείς με ήπια υποτροπιάζουσα-διαλείπουσα ΣΚΠ.
Η Σκλήρυνση Κατά Πλάκας (ΣΚΠ) είναι μία αυτοάνοση νευρολογική νόσος που επηρεάζει το κεντρικό νευρικό σύστημα, δηλαδή τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό, προκαλώντας νευροφλεγμονή και απώλεια μυελίνης. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), περισσότεροι από 2,3 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως πάσχουν από ΣΚΠ.
Η νόσος εμφανίζεται συνήθως σε ενήλικες ηλικίας μεταξύ 20 και 40 ετών, είναι συχνότερη μεταξύ των γυναικών και συνοδεύεται από εξουθενωτικά συμπτώματα, με κυριότερα τον έντονο πόνο, την κόπωση, τα προβλήματα εντέρου ή ουροδόχου κύστης, τα γνωστικά προβλήματα, τη δυσκολία στην κίνηση του σώματος, τα προβλήματα ισορροπίας και συντονισμού, την κατάθλιψη, τα προβλήματα όρασης.
Πρόσφατα στοιχεία του NHS αναφέρουν ότι περισσότεροι από 150.000 άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο ζουν με σκλήρυνση κατά πλάκας. Περίπου το 85% από αυτούς τους ασθενείς νοσούν με τον τύπο υποτροπιάζουσας-διαλείπουσας ΣΚΠ.
Αυτός ο τύπος ΣΚΠ χαρακτηρίζεται από υποτροπές («ώσεις») κατά την διάρκεια των οποίων ο ασθενής βιώνει οξεία νευρολογική δυσλειτουργία, είτε με νέα συμπτώματα είτε με τα ήδη υπάρχοντα, τα οποία γίνονται πιο σοβαρά. Οι υποτροπές ακολουθούνται από υφέσεις, δηλαδή από περιόδους χωρίς εμφανή συμπτώματα.
Τι είναι η κλαδριβίνη
Η κλαδριβίνη είναι ένα κυτταροτοξικό φάρμακο το οποίο έχει δοκιμαστεί μέχρι σήμερα με επιτυχία στην αντιμετώπιση διαφόρων μορφών καρκίνο, καθώς σκοτώνει ορισμένα λευκά αιμοσφαίρια που παράγονται από το ανοσοποιητικό σύστημα γνωστά ως Τ και Β κύτταρα.
Αυτά τα κύτταρα συνήθως επιτίθενται σε ιούς και βακτήρια, αλλά σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας επιτίθενται στο κάλυμμα γύρω από τα νεύρα του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού, γνωστό ως περίβλημα μυελίνης. Η κλαδριβίνη εμποδίζει αυτά τα κύτταρα να εισέλθουν στον εγκέφαλο ή στο νωτιαίο μυελό και να επιτεθούν στα νεύρα που βρίσκονται εκεί.
Πρόκειται για την πρώτη βραχείας διάρκειας από του στόματος θεραπεία που προσφέρει αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα έως και 4 έτη και χορηγείται σε δύο κύκλους θεραπείας, με διαφορά 12 μηνών.
Επιπλέον, η θεραπεία είναι ασφαλής και για τις γυναίκες ασθενείς που σκέφτονται να κάνουν παιδιά, καθώς μπορούν να συλλάβουν με ασφάλεια, στο τρίτο και το τέταρτο έτος του κύκλου θεραπείας. Αυτή είναι μια σημαντική εξέλιξη, καθώς η ΣΚΠ διαγιγνώσκεται συχνότερα σε γυναίκες ηλικίας 20 και 30 ετών.
Ο Klaus Schmierer, καθηγητής νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο Queen Mary και σύμβουλος νευρολόγος στο Barts Health NHS Trust, δήλωσε: «Αυτή η απόφαση Nice δίνει σε άτομα με υποτροπιάζουσα ΣΚΠ πρόσβαση σε μια τροποποιητική ανοσοθεραπεία που παρεμβαίνει ελάχιστα στην καθημερινή τους ζωή.
«Για πολλούς ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας, η αποτελεσματική ανοσοθεραπεία συνοδεύεται από σημαντική επιβάρυνση, όπως συχνές εγχύσεις στο νοσοκομείο ή λήψη φαρμάκων στο σπίτι καθημερινά, κάτι που είναι απαιτητικό όσον αφορά τη συνέπεια αλλά ταυτόχρονα και μια συνεχής υπενθύμιση της χρόνιας κατάστασής τους. Αυτοί οι παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν την εργασία, τις σχέσεις και γενικότερα την αίσθηση της κανονικότητας. Αυτή η νέα θεραπεία δίνει σε άτομα με υποτροπιάζουσα ΣΚΠ πρόσβαση σε μια τροποποιητική ανοσοθεραπεία που παρεμβαίνει ελάχιστα στην καθημερινή τους ζωή», δήλωσε ο Δρ. Klaus Schmierer, καθηγητής νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο Queen Mary και σύμβουλος νευρολόγος στο Barts Health NHS Trust.
Η υπουργός Υγείας Ashley Dalton, από πλευράς του, εξέφρασε την αισιοδοξία του για τον αντίκτυπο της νέας θεραπείας σε ασθενείς με νευρολογικές παθήσεις, δηλώνοντας ότι «γνωρίζουμε ότι οι ασθενείς με νευρολογικές παθήσεις, όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας, αντιμετωπίζουν τεράστιες προκλήσεις, οπότε χαίρομαι που αυτή η απόφαση σημαίνει ότι περισσότεροι ασθενείς θα έχουν πρόσβαση σε μια θεραπεία που θα βελτιώσει σημαντικά την ποιότητα ζωής τους. Με την επέκταση της πρόσβασης σε φάρμακα που μπορούν να ληφθούν στο σπίτι, μπορούμε να μεταφέρουμε τη φροντίδα εκτός νοσοκομείων και στην κοινότητα, δίνοντας στους ασθενείς περισσότερη ελευθερία και εξοικονομώντας χρήματα του NHS».
Όπως έγινε γνωστό από την Εθνική Υπηρεσία Υγείας της Αγγλίας (NHS England), η νέα θεραπεία για την ΣΚΠ θα προσφερθεί σε περίπου 2.000 ασθενείς τα πρώτα τρία χρόνια. Η τιμή του φαρμάκου αγγίζει τις 2.000 λίρες Αγγλίας ανά δισκίο, ωστόσο δεν είναι ακόμη γνωστό το ποσοστό που θα καλύψει στους ασφαλισμένους το NHS England.
Πηγή: Guardian, The Lancet