Εν αναμονή της ανακοίνωσης από το Υπουργείο Υγείας των τελικών αποφάσεων για την επανέναρξη της δωρεάν φαρμακευτικής θεραπείας για την παχυσαρκία στο πλαίσιο του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», ένας από τους δικαιούχους του Προγράμματος, απογοητευμένος από το γεγονός ότι αυτή η επανέναρξη, ενώ είχε ανακοινωθεί πως θα γίνει από 1ης Σεπτεμβρίου, ακόμη εκκρεμεί, αποφάσισε να απευθυνθεί με επιστολή του στα ΜΜΕ, προσπαθώντας να πιέσει την κατάσταση.
Από τον Χαράλαμπο Πετρόχειλο
Το DailyPharmaNews επικοινώνησε μαζί του θεωρώντας ότι μέσα από αυτήν την επικοινωνία θα αναδείξει ζητήματα που είναι πολύ πιθανό να απασχολούν πολλούς ακόμη από τους 46.000 δικαιούχους του προγράμματος που ενώ ξεκίνησαν και είδαν αποτελέσματα, ευελπιστώντας ότι στους οκτώ μήνες αυτά θα ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακά, ξαφνικά έμαθαν στο τέλος Ιουνίου ότι το πρόγραμμα διακόπτεται λόγω τερματισμού της ευρωπαϊκής χρηματοδότησής του.
Ο κ. Δημήτρης Βαλσαμάρας, βρέθηκε αντιμέτωπος με το πρόβλημα της παχυσαρκίας τότε που ενηλικιωνόταν. «Έβαλα κάποια παραπάνω κιλά όταν ήμουν 18 χρονών με τις Πανελλήνιες εξετάσεις. Αυτή τη στιγμή είμαι 41 ετών. Αυτά τα κιλά έμπαιναν κι έβγαιναν με πολλές προσπάθειες, που είχαν σχέση με τη διατροφή κυρίως αλλά ποτέ δεν είχα φτάσει σε ικανοποιητικό επίπεδο. Πάντα ήμουν παχύσαρκος. Έφτασα να είμαι πριν μπω στο πρόγραμμα πάνω από 120 κιλά ενώ έχω ύψος 1.69 μέτρα. Βέβαια να πω ότι ο Δείκτης Μάζας Σώματος από μόνος του δεν δικαιολογούσε την εισαγωγή μου στο πρόγραμμα αλλά έχω και θέμα με τη χοληστερίνη μου που προφανώς έχει να κάνει με τη διατροφή. Έτσι μπόρεσα να είμαι στους δικαιούχους του προγράμματος. Έχω χάσει πάνω από 25 κιλά στις τέσσερις μηνιαίες ενέσεις που πήρα από το πρόγραμμα. Εβδομαδιαία γίνεται η κάθε δόση αλλά η εκτέλεση της συνταγής είναι μηνιαία. Στην ουσία έρχεται ένα “στυλό” που έχει μέσα 4 δόσεις το οποίο παίρνουμε κάθε μήνα δωρεάν από το πρόγραμμα. Τέσσερα τέτοια “στυλό” πρόλαβα να πάρω και ξαφνικά το πρόγραμμα κόπηκε».
Το τελευταίο “στυλό” το πήρε, όπως λέει κάπου στα μέσα Ιουνίου. Αν και το πρόγραμμα διακόπηκε στα τέλη Ιουνίου, όπως εξηγεί «στην ουσία βγαίνει νέο παραπεμπτικό τη στιγμή που θα εκτελεστεί η προηγούμενη συνταγή. Οπότε εκτελείται στο φαρμακείο η συνταγή για να πάρω το “στυλό” και βγαίνει ένα καινούργιο παραπεμπτικό, το οποίο λέει ότι “από τώρα σε έναν μήνα πρέπει να παραπεμφθείς στον γιατρό για να σε εξετάσει και να σου δώσει νέα συνταγή”. Οπότε εμένα στην ουσία με πέτυχε η διακοπή στη φάση που είχα ενεργό παραπεμπτικό, μίλησα με τον γιατρό, μου έγραψε τη συνταγή αλλά δεν μπόρεσα να την εκτελέσω γιατί είχε σταματήσει να λειτουργεί η πλατφόρμα στο φαρμακείο και δεν υπήρχε τρόπος τα φαρμακεία να δικαιολογήσουν τη δαπάνη του φαρμάκου».
Παρόλα αυτά και βλέποντας ότι η θεραπεία λειτουργούσε, προσπάθησε βάζοντας λεφτά από την τσέπη του να συνεχίσει τη θεραπεία. «Στα μέσα Ιουνίου αγόρασα την πέμπτη μου συνταγή, για ένα μήνα ακόμη αλλά επειδή, όπως καταλαβαίνετε και ξέρετε ότι το κόστος είναι αβάσταχτο για κάποιον όπως εγώ που είμαι αναπληρωτής εκπαιδευτικός ήταν πολύ δύσκολο να συνεχίσω. Το καλοκαίρι φανταστείτε, κατά το διάστημα που διακόπηκε το πρόγραμμα, εγώ έπρεπε να μπω στη διαδικασία να τα βγάζω πέρα παίρνοντας τακτικό επίδομα ανεργίας, οπότε δεν υπήρχε η οικονομική δυνατότητα να συνεχίσω να αγοράζω με λεφτά από την τσέπη μου επιπλέον “στυλό” με δόσεις. Για το “στυλό” που πήρα πλήρωσα 265 ευρώ. Εάν βεβαίως είχα την οικονομική δυνατότητα θα συνέχιζα να πληρώνω από την τσέπη μου για να αγοράσω και τις υπόλοιπες δόσεις καθώς η συμβουλή του γιατρού μου ήταν ότι κανονικά η διαδικασία αυτή δεν πρέπει να διακόπτεται και δεν πρέπει να διακόπτεται και απότομα».
Κι εάν η απότομη διακοπή ήταν ένα θέμα που είχε στο μυαλό του ως πρόβλημα, ένα άλλο ζήτημα που τον απασχολεί είναι το τι γίνεται στη συνέχεια καθώς, όπως επίσης του ανέφερε ο γιατρός του, ακόμη κι εάν η θεραπεία διακόπτεται, μετά δεν πρέπει να ξεκινά από εκεί που σταμάτησε γιατί όσο περνούν οι δόσεις αυξάνεται προοδευτικά η δράση της δραστικής του φαρμάκου.
Η εμπειρία του με το φάρμακο
Μιλώντας για την εμπειρία που είχε λαμβάνοντας το φάρμακο αναφέρει ότι «βοηθάει πάρα πολύ αυτή η προσπάθεια γιατί το φάρμακο, ξέρετε, αυτό που κάνει είναι να κόβει την όρεξη, τις λιγούρες. Οπότε μπορείς να κρατήσεις, να διατηρήσεις πολύ πιο αποτελεσματικά μία διατροφή θερμιδικού ελλείμματος χωρίς να πεινάς, χωρίς να σκέφτεσαι ότι ”θέλω να φάω”. Εμένα μου αρέσουν πάρα πολύ τα γλυκά. Αυτό ήταν πάντα το αδύνατό μου σημείο. Με τη βοήθεια του φαρμάκου δεν είχα όρεξη για γλυκά. Καθόλου! Αυτό βοηθάει πάρα πολύ και κάνει την προσπάθεια πολύ πιο εύκολη. Φυσικά χρειάζεται μία αρκετά καλή διατροφή να μη χαθεί η μυική μάζα κι εγώ μπήκα και στη διαδικασία του γυμναστηρίου που η αλήθεια μέχρι να ξεκινήσω αυτή την προσπάθεια είναι κάτι που δεν το είχα στη ζωή μου. Όλα αυτό έφερε και μία πολύ μεγάλη αλλαγή και στη διάθεση, την ενέργεια και στην καθημερινότητά μου να θέλω να κάνω περισσότερα πράγματα, να έχω περισσότερο κέφι να τα κάνω, Οπότε σίγουρα βοήθησε και η απώλεια βάρους αλλά και όλη η αλλαγή του τρόπου ζωής και της κοσμοθεωρίας που έφερε η απώλεια βάρους».
Αυτή τη στιγμή διατηρεί το βάρος στα επίπεδα που το έριξε μέσω του φαρμάκου και μάλιστα πλέον βρίσκεται σε διψήφιο αριθμό κιλών με μεγαλύτερη ωστόσο προσπάθεια καθώς αισθάνεται και πάλι λιγούρες και ότι θέλει να φάει περισσότερο αλλά προς το παρόν είναι, όπως λέει σε κατάσταση που μπορεί να την ελέγχει.
Συνολικά η εμπειρία του ήταν πολύ θετική: «Καλύτερη φυσική κατάσταση, περισσότερη αυτοπεποίθηση, μεγαλύτερη ευεξία και καλύτερη διάθεση γενικότερα. Δεν το συζητώ. Πρόκειται για τεράστια αλλαγή. Γενικότερα αρχίζεις να αισθάνεσαι καλύτερα με τον εαυτό σου κι αυτό σε επηρεάζει σε όλους τους τομείς της καθημερινότητας».
Μία πολύ σημαντική αλλαγή είναι το ότι μπόρεσε να βάλει στη ζωή του το γυμναστήριο γιατί, όπως λέει «αντιλήφθηκα ότι έχω μεγαλύτερη μυϊκή αντοχή, μεγαλύτερη όρεξη να ξοδέψω ενέργεια».
Μάλιστα, αυτή η μεγάλη αλλαγή επηρέασε θετικά και ανθρώπους του κοινωνικού περιβάλλοντος του κ. Βαλσαμάρα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση στην οποία αναφέρεται: «Ακόμη και η μικροβιολόγος μου που είχε θέμα με το βάρος της, βλέποντας εμένα και τις εξετάσεις μου και το πως απέδιδε το φάρμακο σε μένα, αφού η χοληστερίνη μου έπεσε και είναι πλέον σε πολύ καλά επίπεδα, αποφάσισε να μπει στο πρόγραμμα, έστω και αργά για να χάσει βάρος».
Η διακοπή, η αντίδραση και οι εύλογες απορίες
Η διακοπή του προγράμματος πήγε πίσω τα πάντα για εκίνον. Βλέποντας ότι ο χρόνος περνούσε χωρίς να βλέπει από κάπου να έρχεται μία σαφής απάντηση για το τι θα γίνει αποφάσισε να κινηθεί ο ίδιος και να πάρει από κάπου κάποια απάντηση έχοντας μάλιστα στο νου του ότι το πρόβλημα δεν είναι ατομικό αλλά αφορά περίπου 46 χιλιάδες ανθρώπους που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα και ξαφνικά βρέθηκαν στον αέρα έχοντας μπροστά τους δύο επιλογές: είτε να επωμιστούν οι ίδιοι το σημαντικό κόστος της φαρμακευτικής αγωγής είτε να διακόψουν αναγκαστικά τη θεραπεία τους.
Έτσι, το τελευταίο διάστημα απευθύνθηκε εγγράφως στους αρμόδιους φορείς. «Έχω ήδη απευθυνθεί στο Υπουργείο Υγείας, στον ΕΟΠΥΥ, στη Διεύθυνση Φαρμάκου του ΕΟΠΥΥ, στην Περιφερειακή Διεύθυνση Θεσσαλονίκης, στο Τμήμα Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας, στον Φαρμακευτικό Σύλλογο και σε κοινοβουλευτικά κόμματα και βουλευτές».
Όπως λέει «η Περιφερειακή Διεύθυνση ΕΟΠΥΥ Θεσσαλονίκης μού απάντησε εγγράφως ότι το συγκεκριμένο πρόγραμμα δεν εποπτεύεται από την Περιφερειακή Διεύθυνση και με παρέπεμψε στο Υπουργείο Υγείας ή στον θεράποντα ιατρό μου.
Παράλληλα, το Κεντρικό Πρωτόκολλο του Υπουργείου Υγείας με ενημέρωσε εγγράφως ότι το αίτημά μου προωθήθηκε στο Πρωτόκολλο της Αναπληρώτριας Υπουργού Υγείας.
Εξακολουθώ, συνεπώς, να αναμένω μια συγκεκριμένη απάντηση στο βασικό ερώτημα:
Πότε και με ποιον ακριβώς τρόπο θα μπορέσουμε οι ήδη ενταγμένοι δικαιούχοι να συνεχίσουμε τη θεραπεία που το ίδιο το δημόσιο σύστημα ενέκρινε και ξεκίνησε;
Το ζήτημα δεν αφορά απλώς μια καθυστέρηση στην έναρξη ενός νέου προγράμματος.
Αφορά τη διακοπή μιας ήδη ξεκινημένης θεραπευτικής παρέμβασης.
Και όσο περνά ο χρόνος προκύπτει ένα επιπλέον σοβαρό ερώτημα: πώς θα πραγματοποιηθεί με ασφάλεια η επανέναρξη της φαρμακευτικής αγωγής μετά από εβδομάδες ή και μήνες διακοπής;
Θα απαιτηθεί επανατιτλοποίηση;
Θα χρειαστεί νέα ιατρική αξιολόγηση;
Θα διατηρηθεί το δικαίωμα των ήδη ενταγμένων να ολοκληρώσουν ολόκληρο τον προβλεπόμενο θεραπευτικό κύκλο;
Και, κυρίως, γιατί οι συνέπειες μιας διοικητικής και χρηματοδοτικής εκκρεμότητας μετακυλίονται στους ασθενείς που είχαν ακολουθήσει κανονικά όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες;».
Η απάντηση που περιμένει δεν έχει έρθει ακόμη από το Υπουργείο Υγείας.
Η κίνηση να απευθυνθεί στα ΜΜΕ
Η απόφασή του να απευθυνθεί στα ΜΜΕ ήρθε γιατί όπως λέει «υπήρχαν συνεχείς υποσχέσεις ότι από 1η Σεπτεμβρίου θα συνεχιστεί το πρόγραμμα κι έχουμε φτάσει στις 10 Σεπτεμβρίου και δεν υπάρχει καμία ενημέρωση. Η πρώτη μου επικοινωνία ήταν με το Υπουργείο Υγείας το οποίο δεν μου απάντησε ποτέ. Μετά επικοινώνησα με τη Διεύθυνση Φαρμάκου του ΕΟΠΥΥ όπου μου απάντησαν και μάλιστα άμεσα λέγοντας ότι επανασχεδιάζεται νέος κύκλος του προγράμματος και όσοι ήταν δικαιούχοι θα συνεχίσουν το πρόγραμμά τους αλλά ακόμη δεν ξέρουν πως και περιμένουν τις σχετικές ανακοινώσεις από το Υπουργείο. Είπαν επίσης ότι θα προωθούσαν το email μου στο Υπουργείο, το οποίο όμως, όπως προείπα, δεν απάντησε ποτέ».
Το θέμα για τον ίδιο είναι ότι υπάρχουν διαβεβαιώσεις της Αναπληρώτριας Υπουργού κ. Ειρήνης Αγαπηδάκη με δηλώσεις που έχει κάνει στα ΜΜΕ κατ’ επανάληψη ότι από 1ης Σεπτεμβρίου οι δικαιούχοι θα συνέχιζαν να λαμβάνουν δωρεάν την αγωγή τους, κάτι που δεν έγινε.
Ο γιατρός του κ. Βαλσαμάρα προσπαθεί να τον καθησυχάσει. «Ούτε εκείνος έχει κάποια ενημέρωση. Υπάρχει μία ανησυχία από την πλευρά μου που του την έχω μεταφέρει και το ψάχνει απ΄ ό,τι μου έχει πει, το θέμα για το πως γίνεται η συνέχιση μίας τέτοιας αγωγής. Καταλαβαίνετε ότι η παχυσαρκία είναι μία χρόνια νόσος και η φαρμακευτική της αντιμετώπιση πρέπει να είναι χρόνια. Έτσι κι αλλιώς δηλαδή η διάρκεια χορήγησης αγωγής για οκτώ μήνες είναι ένα ημίμετρο. Παρόλα αυτά εμένα προσωπικά με έχει βοηθήσει ήδη πάρα πολύ. Το θέμα είναι πως όταν υπάρχει μία διακοπή της χορηγούμενης αγωγής, χρειάζεται προσοχή, εφόσον η δόση αυξάνεται προοδευτικά. Εγώ για παράδειγμα ξεκίνησα από διομισάρα δόση (σ.σ. 2,5 mg δραστικής ουσίας. Στα σύγχρονα ενέσιμα σκευάσματα για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και του διαβήτη, η θεραπεία συνήθως εκκινεί με χαμηλές ποσότητες –αρχική βαθμίδα προσαρμογής- προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια και η προσαρμογή του οργανισμού και στη συνέχεια αυξάνεται) και κατέληξα να παίρνω την πεντάρα, τη διατήρησα και ήμουν έτοιμος να προχωρήσω στην εφταμισάρα δόση. Ξεκινώντας πιθανώς και πάλι το πρόγραμμα δεν μπορώ να ξεκινήσω από την εφταμισάρα γιατί έχω μείνει τρεις μήνες χωρίς το φάρμακο. Δυστυχώς δεν υπάρχουν συγκεκριμένες κλινικές μελέτες για το τι γίνεται σε περίπτωση διακοπής. Υπάρχουν μόνο θεωρητικά δεδομένα τα οποία δεν έχουν εφαρμοστεί στην πράξη. Αυτά λένε ότι κανονικά πρέπει να ξεκινήσεις από την αρχή. Όταν όμως γνωρίζω ότι το πρόγραμμα που μπήκα και διακόπηκε χωρίς δική μου ευθύνη είναι διάρκειας οκτώ μηνών καταλαβαίνετε τι σημαίνει να ξαναξεκινήσω από το μηδέν. Δεν θα είναι το ίδιο αποτελεσματικό όπως θα ήταν, εάν δεν υπήρχε η διακοπή».
Τι θα ήθελε να γίνει
Τι θα ήθελε να γίνει για να είναι ευχαριστημένος; «Καταρχάς να υπάρξει συνέχιση του προγράμματος άμεσα και κατά δεύτερον να υπάρξει ενημέρωση και των ίδιων των υπευθύνων του προγράμματος αλλά και των γιατρών στη συνέχεια για το πως συνεχίζει κάποιος που έχει διακόψει το πρόγραμμα. Απ’ ό,τι καταλαβαίνω δεν το γνωρίσουν ούτε οι ίδιοι και δεν ξέρω εάν γενικότερα το γνωρίζει αυτό κάποιος, εφόσον είναι μόνο θεωρητικό. Αισθάνομαι ότι είμαστε σε μία διαδικασία που γινόμαστε κατά κάποιο τρόπο πειραματόζωα».
Τι τον στεναχώρησε περισσότερο
Ένα στοιχείο που στεναχώρησε ιδιαίτερα τον κ. Βαλσαμάρα είναι ότι παρόλο που έστειλε επιστολή σε πάρα πολλά ΜΜΕ για να ακουστούν οι προβληματισμοί του ξέροντας ότι αυτοί είναι προβληματισμοί και πολλών ακόμη συμμετεχόντων -κάτι που διαπίστωσε παρακολουθώντας και συμμετέχοντας σε συζητήσεις που υπάρχουν στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, όπου ανταλλάσσουν τις απόψεις τους δικαιούχοι του προγράμματος- δεν είδε την ανταπόκριση που θα περίμενε.
«Την επιστολή μου την έχω προωθήσει σε όλα τα μέσα που ασχολούνται με ιατρικά θέματα καθώς και στα μεγάλα τηλεοπτικά κανάλια και τους ραδιοφωνικούς σταθμούς. Είχα μόνο μία απάντηση από εσάς και από μία συνάδελφό σας από κάποιο άλλο site. Εγώ βεβαίως πάνω απ΄ όλα περίμενα να υπάρχει τουλάχιστον μία τυπική απάντηση από το Υπουργείο που δεν την είδα ποτέ. Το βασικό θέμα για μένα είναι αυτό. Πριν φτάσουμε στο πόσο μεγάλο πρόβλημα είναι η παχυσαρκία θα πρέπει να σταθούμε στο ότι πρόκειται για ένα μεγάλο πρόγραμμα που ναι μεν είχε ευρωπαϊκή χρηματοδότηση αλλά δομείται και λειτουργεί από το ελληνικό κράτος. Το κράτος έχει υποσχεθεί οκτώ μήνες δωρεάν χορήγηση κάποιων ακριβών αλλά αποτελεσματικών φαρμάκων σε ανθρώπους που, αφού ελέγχθηκαν και βρέθηκε ότι τηρούσαν τις σχετικές προδιαγραφές ένταξής τους στο πρόγραμμα, ξαφνικά αυτό κόβεται στους τέσσερις μήνες. Εγώ πιστεύω ότι αυτό είναι το σημαντικότερο πρόβλημα πέρα από το ίδιο το πρόβλημα της παχυσαρκίας. Το ότι 46.000 άνθρωποι που είναι δικαιούχοι αυτού του προγράμματος αισθάνονται εξαπατημένοι. Και να πω ότι υπάρχει και ηθικό θέμα. Γιατί στους 46.000 κάποιοι μπορούν να συνεχίσουν και μόνοι τους την αγωγή τους. Φαντάζομαι όμως ότι το μεγαλύτερο ποσοστό δεν μπορεί. Οπότε κι εγώ σκεπτόμενος λίγο πιο πονηρά λέω ότι με βάζουν στη διαδικασία να ξεκινήσω μία αγωγή υπολογίζοντας ότι από ένα σημείο και μετά θα αναγκαστώ να την αγοράσω».
Ο κ. Βαλσαμάρας διάβασε στο DailyPharmaNews την πρόταση των φαρμακοποιών προς το Υπουργείο Υγείας να σκεφτεί ότι για συγκεκριμένους ασθενείς που αποδεδειγμένα πρέπει να προμηθευτούν αυτά τα φάρμακα και λόγω οικονομικής αδυναμίας δεν μπορούν να τα προμηθευτούν, το Πρόγραμμα να είναι ανοιχτό επί μονίμου βάσεως και ήταν απόλυτα θετικός σε αυτήν. «Είναι σωστή η πρόταση των φαρμακοποιών που βρίσκονται δίπλα μας από την αρχή του προγράμματος. Έχω πολύ καλή προσωπική εμπειρία με το φαρμακείο που συνεργαζόμουν στο πλαίσιο του προγράμματος. Δεν ήξερα ότι έχουν μείνει απλήρωτοι για τους δύο τελευταίους μήνες που έτρεξε αυτό. Εξεπλάγην όταν το διάβασα. Και εξεπλάγην γιατί παρόλο που συνέβαινε αυτό, δεν μου το είχε αναφέρει ούτε ο δικός μου φαρμακοποιός ο οποίος προσπάθησε να με βοηθήσει ακόμη και στην τελευταία συνταγή που έμεινε ακάλυπτη στην ουσία και δεν μπόρεσε να εκτελεστεί».
Για τον ίδιο, ωστόσο, η Κυβέρνηση με βάση και τα λεγόμενα τόσο του Υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη όσο και της Αναπληρώτριας Υπουργού κ. Ειρήνης Αγαπηδάκη «εφόσον και η ίδια το πουλάει ως “success story” (σ.σ. επιτυχημένη ιστορία) με δημοσιεύματα που λένε ότι οι δείκτες παχυσαρκίας της Ελλάδας έχουν πέσει σε νέα χαμηλότερα σε όλη την Ευρώπη, πιστεύει «ότι θα πρέπει αυτά τα φάρμακα να περάσουν στην εθνική συνταγογράφηση. Εννοείται βεβαίως ότι συμφωνώ και θεωρώ σωστή την πρόταση του Πανελληνίου Φαρμακευτικού Συλλόγου».