Μια διαφορετική συνάντηση με την αφηρημένη ζωγραφική, μέσα από τις αισθήσεις, την κίνηση και τη συλλογική δημιουργία. Τα έργα των ωφελούμενων της ΑΜΥΜΩΝΗΣ θα παρουσιαστούν σε προσβάσιμη εικαστική έκθεση στις 17 Δεκεμβρίου 2026.
Τι συμβαίνει όταν η ζωγραφική απελευθερώνεται από την κυριαρχία της όρασης; Όταν ένα χέρι που κινείται πάνω στον καμβά, ένα γνώριμο αντικείμενο που αφήνει το αποτύπωμά του ή η επαφή με το χρώμα γίνονται αφετηρίες καλλιτεχνικής δημιουργίας;
Στο Κέντρο Ημέρας IΡΙΔΑ της ΑΜΥΜΩΝΗΣ, η απάντηση παίρνει μορφή μέσα από τις εικαστικές καρδιές που δημιουργούν άτομα με προβλήματα όρασης και πρόσθετες αναπηρίες μαζί με τους εκπαιδευτές τους και τις εκπαιδεύτριές τους. Έργα που γεννιούνται από την προσωπική εξερεύνηση, την κίνηση και τον πειραματισμό και σταδιακά συναντιούνται σε συλλογικές συνθέσεις.
Αυτή είναι η αφετηρία της δράσης «Σου χαρίζω την καρδιά μου: Δημιουργική Έκφραση και Προσβασιμότητα μέσω Εικαστικών Εκπαιδευτικών Εργαστηρίων», που υλοποιεί η ΑΜΥΜΩΝΗ σε συνεργασία με την εικαστικό και εμπνεύστρια της δράσης Γιούλη Γκικοπούλου και τον πολιτιστικό οργανισμό ΣΗΜΕΙΟ. ΤΕΧΝΗΣ – DOT.ART.
Η ζωγραφική ως αισθητηριακή εμπειρία
Με αφετηρία τον Αφηρημένο Εξπρεσιονισμό, τα βιωματικά εργαστήρια μετατρέπουν τη χειρονομία, την αφή και την κίνηση σε μέσα εικαστικής έκφρασης. Η δημιουργική διαδικασία δεν προϋποθέτει συγκεκριμένες αισθητηριακές ή κινητικές δεξιότητες, αλλά προσαρμόζεται στις δυνατότητες, στις επιλογές και στον προσωπικό ρυθμό κάθε συμμετέχοντα.
Από τις πρώτες συναντήσεις, οι δημιουργοί εξερεύνησαν χρώματα και υφές, χρησιμοποίησαν καθημερινά αντικείμενα ως σφραγίδες, αξιοποίησαν αγαπημένα τους παιχνίδια και πειραματίστηκαν με διαφορετικούς τρόπους εφαρμογής του χρώματος. Μέσα από αυτή την ελεύθερη διαδικασία γεννήθηκαν οι πρώτες ατομικές εικαστικές καρδιές, καθεμία με το δικό της αποτύπωμα.
Εδώ, το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα δεν υπαγορεύεται από ένα προκαθορισμένο πρότυπο. Μια κίνηση του χεριού, η επαφή με μια υφή ή η αυθόρμητη χρήση ενός αντικειμένου αποκτούν τη δική τους εικαστική σημασία, αναδεικνύοντας διαφορετικούς τρόπους δημιουργίας και προσωπικής έκφρασης.
Από το προσωπικό αποτύπωμα στο συλλογικό έργο
Καθώς τα εργαστήρια εξελίσσονται, η ατομική δημιουργία ανοίγει τον δρόμο για τη συλλογική σύνθεση. Διαφορετικά χρώματα, χειρονομίες και προσωπικά αποτυπώματα συναντιούνται σε κοινά έργα, όπου η συμβολή κάθε δημιουργού διατηρεί τη μοναδικότητά της και ταυτόχρονα γίνεται μέρος ενός ευρύτερου συνόλου.
Η διαδικασία αποκτά έτσι μια δεύτερη διάσταση: πέρα από την προσωπική έκφραση, δημιουργεί έναν κοινό χώρο συνάντησης και συνεργασίας. Σημαντικό ρόλο σε αυτή τη διαδρομή έχουν οι εκπαιδευτές και θεραπευτές του Κέντρου Ημέρας ΙΡΙΔΑ, οι οποίοι συμμετέχουν ενεργά, υποστηρίζοντας την προσβασιμότητα της διαδικασίας και την ουσιαστική συμμετοχή κάθε ωφελουμένου.
Δήλωση της εικαστικού, Γιούλης Γκικοπούλου:
«Η βασική φιλοσοφία της δράσης εδράζεται στη σύνδεση της καλλιτεχνικής δημιουργίας με το συναίσθημα, την αλτρουιστική στάση και την ενσυναίσθηση — αξίες που οφείλουν να διαπερνούν τη σύγχρονη κοινωνία, την εκπαιδευτική διαδικασία και τη στάση των καλλιτεχνών και εκπαιδευτικών απέναντι σε παιδιά και ενήλικες με αναπηρία. Μέσα από ένα ευαίσθητο και συμβολικά φορτισμένο θέμα, όπως το «Σου χαρίζω την καρδιά μου», οι ωφελούμενοι προσκαλούνται να εκφράσουν την ψυχή, το συναίσθημα και την εσωτερική τους δύναμη, μετατρέποντάς τα σε εικαστική πράξη και πράξη προσφοράς.
Έχουμε χρέος ως μέλη μιας ενεργής κοινωνίας να μεταβολίσουμε την ασχήμια γύρω μας, σε καλοσύνη, προσφορά και αγάπη και η Τέχνη βοηθάει πραγματικά σε αυτό. Η Τέχνη δεν μπορεί να είναι πολυτέλεια ή λάφυρο στα σαλόνια των λίγων, αλλά η καταξίωση της ανθρώπινης φύσης, η κατάθεση της δικής μας Φωτεινής Αλήθειας σε ένα έργο τέχνης! Έτσι λοιπόν δεν χρειάζεται ταλέντο, αλλά ψυχή και ανάγκη για έκφραση…».
Μια έκθεση που προσκαλεί το κοινό να ανακαλύψει την τέχνη διαφορετικά
Η δημιουργική διαδρομή θα κορυφωθεί στις 17 Δεκεμβρίου 2026, όταν τα ατομικά και συλλογικά έργα των δημιουργών της ΑΜΥΜΩΝΗΣ θα παρουσιαστούν σε μια προσβάσιμη εικαστική έκθεση, στις εγκαταστάσεις του Συλλόγου.
Η έκθεση θα περιλαμβάνει συνοπτικές περιγραφές των έργων σε γραφή Braille και ακουστικές περιγραφές, προσφέροντας στους επισκέπτες διαφορετικούς τρόπους προσέγγισης της καλλιτεχνικής δημιουργίας.
Πρόκειται για τη συνέχεια μιας διαδρομής που ξεκίνησε από τον προσωπικό πειραματισμό και εξελίσσεται σε μια συλλογική καλλιτεχνική εμπειρία. Μέσα από αυτήν, η ΑΜΥΜΩΝΗ αναδεικνύει τα άτομα με προβλήματα όρασης και πρόσθετες αναπηρίες ως ενεργούς δημιουργούς, με τη δική τους καλλιτεχνική ταυτότητα και ουσιαστική θέση στην πολιτιστική ζωή.
Γιατί η τέχνη δεν περιορίζεται σε όσα βλέπουμε. Υπάρχει και σε όσα αγγίζουμε, αισθανόμαστε και δημιουργούμε μαζί.
Εγκαίνια έκθεσης
Τίτλος: «Σου χαρίζω την καρδιά μου»
Ημερομηνία & ώρα: Πέμπτη 17 Δεκεμβρίου 2026, 11.30 π.μ.
Χώρος: Εγκαταστάσεις ΑΜΥΜΩΝΗΣ, Κτίριο ΑΜΕΑ, Δραγατσανίου 1 και Βοσπόρου, Ελληνικό
Προσβασιμότητα: Η έκθεση περιλαμβάνει περιγραφές των έργων σε γραφή Braille και ακουστικές περιγραφές για άτομα με προβλήματα όρασης, ενώ ο χώρος είναι προσβάσιμος και σε άτομα με κινητική αναπηρία.
Λίγα λόγια για τη δράση
Το «Σου χαρίζω την καρδιά μου» είναι μια πρωτοβουλία δημιουργικής έκφρασης και πολιτιστικής προσβασιμότητας, που υλοποιείται μέσα από βιωματικά, πολυαισθητηριακά εικαστικά εργαστήρια για άτομα με προβλήματα όρασης και πρόσθετες αναπηρίες. Στόχος της είναι η ενίσχυση της αυτοέκφρασης, της αυτοπεποίθησης και της συνεργασίας, καθώς και η ανάδειξη της ισότιμης συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία στη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία.
Η δράση πραγματοποιείται υπό την αιγίδα και με την επιχορήγηση του Υπουργείου Πολιτισμού, στο πλαίσιο του προγράμματος «Δημιουργική Ελλάδα – Επιχορηγήσεις Σύγχρονου Πολιτισμού 2026».