Η γρίπη ξεπέρασε το επιδημικό κατώφλι, η COVID-19 αυξάνει τις νοσηλείες και ο RSV μένει χαμηλά. Όλα τα στοιχεία του ΕΟΔΥ για την εβδομάδα 2-8 Νοεμβρίου 2026 και οι εμβολιαστικές συστάσεις.
Ο χειμώνας δεν έχει ακόμη μπει, όμως οι αναπνευστικοί ιοί φαίνεται να έχουν ήδη προηγηθεί. Τα νεότερα στοιχεία επιτήρησης του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας δείχνουν ότι η γρίπη έφτασε στο επιδημικό κατώφλι, δηλαδή στο σημείο που οι επιστήμονες θεωρούν ότι ξεκινά επίσημα η εποχική της δραστηριότητα. Την ίδια ώρα, η COVID-19 δεν υποχωρεί: κινείται σε σχετικά σταθερά επίπεδα, αλλά οι νοσηλείες αυξάνονται. Ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός (RSV), αντίθετα, παραμένει σχεδόν απών από την κοινότητα. Τα δεδομένα αφορούν την εβδομάδα 45/2026, από τις 2 έως τις 8 Νοεμβρίου.
Η γριπώδης συνδρομή κινείται χαμηλά, αλλά η τάση είναι ανοδική
Ο αριθμός των περιστατικών γριπώδους συνδρομής (ILI), δηλαδή των ασθενών με συμπτώματα που θυμίζουν γρίπη ανεξαρτήτως του ιού που τα προκαλεί, εξακολουθεί να είναι χαμηλός. Στις προηγούμενες εβδομάδες, όμως ο δείκτης αυτός δείχνει συνολικά ανοδική πορεία. Την εβδομάδα 45, σημειώθηκε μικρή μείωση σε σχέση με την προηγούμενη, μια διακύμανση που στην επιδημιολογική επιτήρηση θεωρείται συνηθισμένη και δεν αναιρεί τη γενική τάση.
Παρόμοια εικόνα δείχνει και η Σοβαρή Οξεία Λοίμωξη Αναπνευστικού (SARI), η οποία καταγράφει τα βαρύτερα περιστατικά που χρειάζονται νοσηλεία. Ο αριθμός τους παραμένει χαμηλός και παρουσίασε μικρή υποχώρηση σε σχέση με την προηγούμενη καταγραφή.
Η γρίπη ξεπέρασε το επιδημικό κατώφλι
Το πιο σημαντικό εύρημα της εβδομάδας είναι η αύξηση της δραστηριότητας της γρίπης. Η θετικότητα στην κοινότητα άγγιξε το 10%, ποσοστό που αντιστοιχεί στο επιδημικό κατώφλι και σηματοδοτεί την επίσημη έναρξη της εποχικής περιόδου. Αύξηση καταγράφηκε και στα περιστατικά που παρακολουθούνται μέσω των νοσοκομείων.
Η άνοδος δεν εμφανίστηκε ξαφνικά. Η ανοδική τάση φαινόταν ήδη από τα μέσα Οκτωβρίου, όταν τα στοιχεία της εβδομάδας 41 έδειχναν αύξηση στις ηλικιακές ομάδες 15-64 ετών και άνω των 65, ενώ είχε ήδη καταγραφεί ο πρώτος θάνατος της σεζόν. Την εβδομάδα 45/2026 οι νέες εισαγωγές λόγω γρίπης ήταν 83, έναντι 58 την προηγούμενη εβδομάδα. Πρόκειται για αύξηση περίπου 43% μέσα σε μία εβδομάδα, που επιβεβαιώνει την ανοδική πορεία του νοσήματος.
Νέα σοβαρά περιστατικά και θάνατοι από γρίπη
Την ίδια εβδομάδα, καταγράφηκε ένα νέο σοβαρό περιστατικό εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης που χρειάστηκε νοσηλεία σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας, καθώς και ένας νέος θάνατος. Από την έναρξη της φετινής περιόδου γρίπης, δηλαδή από την εβδομάδα 40/2026, έχουν καταγραφεί 16 σοβαρά κρούσματα με νοσηλεία σε ΜΕΘ και 4 θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη. Αν κοιτάξουμε μεγαλύτερο διάστημα, από τις αρχές του 2025 έως και την εβδομάδα 45/2026 οι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης ανέρχονται σε 174.
Οι αριθμοί αυτοί αφορούν περιστατικά που έχουν δηλωθεί και επιβεβαιωθεί εργαστηριακά. Οι εβδομαδιαίες εκθέσεις του ΕΟΔΥ περιλαμβάνουν συχνά και περιστατικά που δηλώνονται αναδρομικά, οπότε τα στοιχεία μπορεί να αναθεωρηθούν στις επόμενες ενημερώσεις.
Ποιο στέλεχος της γρίπης κυριαρχεί
Στο πλαίσιο των δικτύων επιτήρησης, εξετάστηκαν 593 δείγματα και τα 37 βγήκαν θετικά για γρίπη, δηλαδή περίπου 6%. Τα 36 από αυτά αφορούσαν γρίπη τύπου Α και μόλις ένα γρίπη τύπου Β. Η εργαστηριακή ανάλυση έδειξε ότι η πλειονότητα των στελεχών τύπου Α ανήκει στον υπότυπο Α(Η1)pdm09, που αντιπροσωπεύει το 91% των δειγμάτων που υποτυποποιήθηκαν. Πρόκειται για τον υπότυπο που προκάλεσε την πανδημία του 2009 και από τότε κυκλοφορεί ως εποχική γρίπη. Η κυριαρχία ενός υποτύπου βοηθά τους ειδικούς να παρακολουθούν αν τα στελέχη που κυκλοφορούν ταιριάζουν με τα εμβόλια της σεζόν.
COVID-19: Σταθερή εικόνα, αλλά περισσότερες νοσηλείες
Η θετικότητα του SARS-CoV-2 παρουσιάζει ανοδική τάση το τελευταίο διάστημα, χωρίς όμως να καταγράφεται σημαντική μεταβολή κατά την εβδομάδα αναφοράς. Οι νέες εισαγωγές ασθενών με COVID-19 ήταν συνολικά 186, έναντι 161 την προηγούμενη εβδομάδα, δηλαδή αύξηση περίπου 16%. Σημειώθηκε επίσης μία νέα διασωλήνωση και δύο νέοι θάνατοι που σχετίζονται με τη νόσο.
Από τις αρχές του 2025 έως και την εβδομάδα 45/2026, οι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά COVID-19 ανέρχονται συνολικά σε 98. Τα δεδομένα από τα αστικά λύματα δείχνουν ότι το ιικό φορτίο του SARS-CoV-2 παραμένει σε μέτρια επίπεδα στις περιοχές που παρακολουθούνται. Η παρακολούθηση των λυμάτων είναι χρήσιμη γιατί καταγράφει την κυκλοφορία του ιού ανεξάρτητα από το πόσοι άνθρωποι κάνουν τεστ ή επισκέπτονται γιατρό.
RSV: Ακόμη εκτός εικόνας
Ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός εξακολουθεί να κυκλοφορεί σε πολύ χαμηλά επίπεδα, τόσο στην κοινότητα όσο και στα νοσοκομεία. Την εβδομάδα 45/2026 δεν ανιχνεύθηκε κανένα θετικό δείγμα. Η περίοδος αυξημένης κυκλοφορίας του RSV όμως ξεκινά συνήθως στις αρχές Νοεμβρίου και διαρκεί έως τον Μάρτιο, οπότε η εικόνα μπορεί να αλλάξει. Οι υγειονομικές αρχές υπενθυμίζουν τη σύσταση εμβολιασμού έναντι του RSV για άτομα ηλικίας άνω των 75 ετών και για όσους ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου.
Γιατί συστήνεται ο εμβολιασμός των ευάλωτων ομάδων
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τόσο η γρίπη όσο και η COVID-19 εξακολουθούν να σχετίζονται με σοβαρή νόσηση και θανάτους, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους και σε άτομα με υποκείμενα νοσήματα. Γι’ αυτό, συστήνεται ο εμβολιασμός των πολιτών που πληρούν τα κριτήρια του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών, με στόχο να μειωθούν οι σοβαρές επιπλοκές και οι νοσηλείες τον χειμώνα.
Για τη σεζόν 2026-2027, το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών ενηλίκων, που δημοσιοποίησε το υπουργείο Υγείας στις αρχές Νοεμβρίου, περιλαμβάνει συστάσεις για τη γρίπη, την COVID-19, τον RSV και άλλες λοιμώξεις, όπως ο πνευμονιόκοκκος και ο έρπης ζωστήρας. Για την COVID-19 συστήνεται επικαιροποιημένο εμβόλιο σε άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω, ενώ ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων έχει προτείνει για φέτος εμβόλια που στοχεύουν την παραλλαγή XFG. Το αντιγριπικό εμβόλιο μπορεί να χορηγηθεί την ίδια ημέρα με το εμβόλιο για την COVID-19, σε διαφορετικό σημείο του σώματος, ή οποιαδήποτε ημέρα πριν ή μετά.
Σε επίπεδο καθημερινότητας, οι βασικές συμβουλές μένουν οι ίδιες. Όποιος έχει συμπτώματα καλό είναι να μένει σπίτι και να αποφεύγει την επαφή με ευάλωτα άτομα. Χρήσιμοι είναι ο συχνός καθαρισμός των χεριών και ο καλός αερισμός των κλειστών χώρων. Όποιος ανήκει σε ομάδα κινδύνου και αναπτύσσει δύσπνοια ή επίμονο υψηλό πυρετό χρειάζεται ιατρική εκτίμηση χωρίς καθυστέρηση. Το ιδανικό είναι να γίνει ο εμβολιασμός πριν κορυφωθεί η έξαρση, καθώς η προστασία χρειάζεται κάποιο χρονικό διάστημα για να αναπτυχθεί.