Οι γιορτές θεωρούνται από την πλειονότητα συνώνυμες με χαρά, οικογενειακή θαλπωρή και στιγμές σύνδεσης. Κι όμως, για πολλούς ανθρώπους συνοδεύονται από ένα απροσδιόριστο βάρος: μια ήπια θλίψη, μια εσωτερική κόπωση, ένα αίσθημα μοναξιάς ή κενού. Η λεγόμενη «μελαγχολία των εορτών» δεν αποτελεί ψυχική διαταραχή, αλλά μια φυσιολογική συναισθηματική αντίδραση σε μια περίοδο γεμάτη προσδοκίες, αναμνήσεις και έντονες κοινωνικές πιέσεις.
Από τη Ρούλα Σκουρογιάννη
Όταν η χαρά γίνεται υποχρέωση
Τις γιορτές κυριαρχεί ένα άτυπο «πρέπει»: πρέπει να είμαστε χαρούμενοι, κοινωνικοί, ευγνώμονες, γεμάτοι ενέργεια. Αυτή η υποχρεωτική ευθυμία μπορεί να λειτουργήσει αντίστροφα, ιδιαίτερα όταν η εσωτερική μας κατάσταση δεν συμβαδίζει με την εικόνα που προβάλλεται γύρω μας, στα οικογενειακά τραπέζια, στα κοινωνικά δίκτυα, στις διαφημίσεις. Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση ανάμεσα στο «πώς θα έπρεπε να νιώθω» και στο «πώς νιώθω πραγματικά», τόσο πιο έντονη γίνεται η συναισθηματική δυσφορία.Οι συνηθέστεροι λόγοι πίσω από τη γιορτινή μελαγχολία
Η μελαγχολία των εορτών έχει πολλές και διαφορετικές αιτίες, συχνά αλληλένδετες:- Μοναξιά ή απώλεια: απουσία αγαπημένων προσώπων, πένθος ή αλλαγές στη δομή της οικογένειας.
- Αναδρομή στο παρελθόν: οι γιορτές ενεργοποιούν μνήμες άλλων εποχών, όχι πάντα ευχάριστες.
- Οικονομική πίεση: αυξημένα έξοδα και σύγκριση με «ιδανικά» πρότυπα ευημερίας.
- Κόπωση της χρονιάς: σωματική και ψυχική εξάντληση που βγαίνει στην επιφάνεια όταν χαλαρώνει ο ρυθμός.
- Κοινωνική σύγκριση: η υπερπροβολή ευτυχισμένων στιγμών μπορεί να εντείνει το αίσθημα ανεπάρκειας.