Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Η τακτική κατανάλωση φυτικών ινών, που κυρίως βρίσκονται στα δημητριακά ολικής αλέσεως, τα λαχανικά και τα φρούτα, μπορεί να βοηθήσει στην προστασία από επικίνδυνα βακτήρια στο έντερο διαπιστώνει μια νέα έρευνα.
Το μικροβίωμα του εντέρου είναι μια συλλογή μικροβίων συμπεριλαμβανομένων βακτηρίων, μυκήτων και ιών που κατοικούν στο γαστρεντερικό σωλήνα. Η ομάδα των βακτηρίων που ονομάζονται εντεροβακτηριοειδή (Enterobacteriaceae), με κυριότερα τα Klebsiella pneumoniae, Shigella και ιδιαίτερα το E. coli, υπάρχουν σε χαμηλά επίπεδα ως μέρος ενός υγιούς μικροβιώματος του ανθρώπινου εντέρου. Ωστόσο, σε υψηλά επίπεδα που προκαλούνται, για παράδειγμα, μετά από αυξημένη φλεγμονή στο σώμα ή από την κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων, μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές ασθένειες και να γίνουν απειλητικά για την ζωή.
Ποια είναι τα πιο επικίνδυνα βακτήρια
Το βακτήριο E. Coli, το οποίο βρίσκεται συνήθως στο ανθρώπινο έντερο, αποτελεί τον υπεύθυνο μικροοργανισμό για το 85% των εξωνοσοκομειακών και το 50% των ενδονοσοκομειακών ουρολοιμώξεων. Οι περισσότεροι τύποι E. coli είναι αβλαβείς και παίζουν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της υγιούς εντερικής χλωρίδας. Ωστόσο, ορισμένοι παθογόνοι τύποι μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές επιπλοκές, συχνά απειλητικές για την ζωή.
Περίπου το 5-10% των ατόμων που διαγιγνώσκονται με λοίμωξη από E. coli, ιδιαίτερα εάν έχουν εξασθενημένο ανοσοποιητικό, αναπτύσσουν μια επιπλοκή που είναι γνωστή ως ουραιμικό αιμολυτικό σύνδρομο (HUS), η οποία μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμες βλάβες ή ακόμα και απώλεια της ζωής.
Το βακτήριο klebsiella pneumoniae μπορεί να προκαλέσει πνευμονία, μηνιγγίτιδα, λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος, λοιμώξεις του αίματος και άλλες σοβαρές ιατρικές καταστάσεις. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας το χαρακτηρίζει ως ένα «υπερλοιμογόνο» βακτήριο, καθώς ορισμένα στελέχη του εμφανίζουν ανθεκτικότητα σε όλα τα αντιβιοτικά τελευταίας γραμμής.
Η Shigella είναι ένα gram-αρνητικό βακτήριο της οικογένειας των εντεροβακτηριοειδών και προκαλεί τη νόσο σιγκέλλωση, γνωστή και ως βακτηριακή δυσεντερία. Πρόκειται για μια βαριά διαρροική νόσο με κύρια συμπτώματα τις πολλαπλές διάρροιες, τον πυρετό, τα κωλικοειδή κοιλιακά άλγη, την ναυτία και τον εμετό. Σε μεγαλύτερο κίνδυνο νόσησης από το μικρόβιο βρίσκονται τα μικρά παιδιά από 1-4 ετών και τα άτομα που διαβιούν ομαδικά. Τα 2/3 των κρουσμάτων και η πλειονότητα των θανάτων αφορούν παιδιά ηλικίας κάτω των 10 ετών. Η σοβαρότητα και η θνητότητα της νόσου ποικίλουν ανάλογα με τα ατομικά χαρακτηριστικά του ατόμου και τον ορότυπο του βακτηρίου.
Πως εμποδίζει η κατανάλωση φυτικών ινών την ανάπτυξη επιβλαβών βακτηρίων
Ερευνητική ομάδα από το Πανεπιστήμιο του Cambridge ανέλυσε δείγματα από τα μικροβιώματα του εντέρου από σχεδόν 12.000 ανθρώπους από 45 διαφορετικές χώρες.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι,τα άτομα που είχαν στο μικροβίωμα του εντέρου τους υψηλά επίπεδα ενός συγκεκριμένου τύπου ωφέλιμων βακτηρίων είχαν περισσότερες πιθανότητες να έχουν χαμηλά επίπεδα δυνητικά θανατηφόρων βακτηρίων όπως το E. coli.
Συγκεκριμένα, οι ερευνητές ανακάλυψαν 135 είδη μικροβίων του εντέρου, γνωστά ως Faecalibacterium,τα οποία παράγουν ευεργετικές ενώσεις που ονομάζονται λιπαρά οξέα βραχείας αλυσίδας, διασπώντας τις φυτικές ίνες στα τρόφιμα που τρώμε. Αυτό φαίνεται να προστατεύει από τη μόλυνση από μια σειρά από βακτήρια του τύπου Enterobacteriaceae που προκαλούν ασθένειες. Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι η μείωση των επιπέδων αυτού του τύπου των ωφέλιμων βακτηρίων συνδέεται με φλεγμονώδεις καταστάσεις του εντέρου ή του γαστρεντερικού συστήματος.
«Το κύριο εύρημα από τη μελέτη μας είναι ότι το μικροβίωμα του εντέρου μας παίζει σημαντικό ρόλο στη μείωση της ανάπτυξης δυνητικά επιβλαβών βακτηρίων στο έντερό μας και φαίνεται ότι αυτό το αποτέλεσμα μπορεί να ρυθμιστεί μέσω της διατροφής.Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι αυτό που τρώμε είναι δυνητικά πολύ σημαντικό για τον έλεγχο της πιθανότητας μόλυνσης από μια σειρά βακτηρίων, συμπεριλαμβανομένων των E. coli και Klebsiella pneumoniae, επειδή αυτό αλλάζει το περιβάλλον του εντέρου και το κάνει πιο εχθρικό προς τους εισβολείς», δήλωσε ο Δρ Alexandre Almeida, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας και ερευνητής καθηγητής του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η κατανάλωση περισσότερων φυτικών ινών στη διατροφή μας θα υποστηρίξει την ανάπτυξη των ευεργετικών βακτηρίων και θα παραγκωνίσει τα επιβλαβή, μειώνοντας έτσι σημαντικά τον κίνδυνο ασθένειας. Αντίθετα, η λήψη προβιοτικών, τα οποία δεν αλλάζουν άμεσα το περιβάλλον στο έντερο, είναι λιγότερο πιθανό να επηρεάσει την πιθανότητα μόλυνσης από εντεροβακτηρίδια.
Πηγή: Nature Microbiology