Τα τατουάζ δεν περιορίζονται μόνο στη… διακόσμηση του δέρματος — ενδέχεται να επηρεάζουν και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα αντιδρά στις ασθένειες, σύμφωνα με νέα επιστημονικά δεδομένα.
Οι επιστήμονες εξετάζουν πώς τα τατουάζ μπορεί να επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστημα και προειδοποιούν ότι μια διαδικασία που θεωρείται αποκλειστικά αισθητική μπορεί τελικά να επηρεάζει την ικανότητα του οργανισμού να καταπολεμά ασθένειες.
Τι έδειξε η νέα μελέτη
Νέα έρευνα από το Institute for Research in Biomedicine του Πανεπιστημίου Università della Svizzera italiana (USI) στην Ελβετία διερεύνησε την τοξικότητα των μελανιών που χρησιμοποιούνται για τατουάζ, εστιάζοντας στα τρία πιο συχνά χρησιμοποιούμενα χρώματα: μαύρο, κόκκινο και πράσινο.
«Πρόκειται για την πιο εκτενή μελέτη μέχρι σήμερα σχετικά με την επίδραση του μελανιού τατουάζ στην ανοσολογική απόκριση και εγείρει σοβαρές ανησυχίες για την υγεία που σχετίζονται με την πρακτική του τατουάζ», δήλωσαν οι ερευνητές.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό PNAS, διαπίστωσε ότι το μελάνι των τατουάζ δεν παραμένει μόνο στο δέρμα, αλλά μετακινείται στον οργανισμό, συσσωρεύεται στο ανοσοποιητικό σύστημα και μπορεί να παραμένει εκεί για χρόνια.
Πώς επηρεάζεται το ανοσοποιητικό
Στους ιστούς αυτούς, το μελάνι πυροδοτεί κυτταρικό θάνατο, καθώς τα μακροφάγα — βασικά κύτταρα του ανοσοποιητικού — αδυνατούν να διασπάσουν τις χρωστικές που έχουν παγιδεύσει. Το αποτέλεσμα είναι η πρόκληση φλεγμονής, η οποία ενδέχεται να αποδυναμώνει τις άμυνες του οργανισμού.
Η αντίδραση αυτή ήταν εντονότερη σε τατουάζ με κόκκινο και μαύρο μελάνι.
Σε πειράματα σε ποντικούς, οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι οι χρωστικές μεταφέρονταν γρήγορα στους λεμφαδένες, όπου συσσωρεύονταν για έως και δύο μήνες.
Μετά το τατουάζ, η ανοσολογική απόκριση των ποντικών στα εμβόλια κατά της COVID-19 εξασθενούσε, ενώ τα ίδια μελάνια φάνηκε να ενισχύουν την απόκριση σε εμβόλιο γρίπης με απενεργοποιημένο ιό μέσω υπεριώδους ακτινοβολίας (UV-inactivated).
Ωστόσο, οι Ελβετοί ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα αυτά πρέπει να επιβεβαιωθούν με μελέτες σε ανθρώπους και με διαφορετικούς τύπους εμβολίων.
Τι εξετάζουν οι διεθνείς οργανισμοί
Ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) μελετά επίσης τις πιθανές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις του τατουάζ στην υγεία, εστιάζοντας στη σχέση του με:
- την ανοσολογική απόκριση
- τα λεμφώματα
- άλλους τύπους καρκίνου
Συχνά, τα σωματίδια των χρωστικών είναι σε νανοκλίμακα, γεγονός που τους επιτρέπει να μετακινούνται πέρα από το χόριο (η μεσαία, συνδετική στιβάδα του δέρματος). Σύμφωνα με τον IARC, η έκθεση στο μελάνι τατουάζ μπορεί να είναι συστηματική και όχι μόνο τοπική.
Η συχνότητα των τατουάζ είναι υψηλότερη στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ, φτάνοντας έως και το 40% στους ενήλικες κάτω των 40 ετών.
Όπως σημειώνει ο οργανισμός: «Καθώς αυτή η τάση αυξάνεται, η σημασία της ασφάλειας των τατουάζ για τη δημόσια υγεία αυξάνεται αντίστοιχα.»
Πώς επηρεάζουν τα τατουάζ το δέρμα
Η διαδικασία του τατουάζ περιλαμβάνει την έγχυση μελανιού στο χόριο, το βαθύτερο στρώμα του δέρματος, μέσω βελόνων που προκαλούν μικροσκοπικά τρυπήματα.
Αυτό πυροδοτεί ανοσολογική αντίδραση, καθώς ο οργανισμός αναγνωρίζει τα σωματίδια του μελανιού ως ξένα.
Η διαδικασία προκαλεί εντοπισμένη φλεγμονή, καθώς το ανοσοποιητικό προσπαθεί να επουλώσει τη βλάβη που προκαλούν οι βελόνες.
Τα μελάνια τατουάζ, που αποτελούνται από χρωστικές διαλυμένες σε υγρό φορέα, μπορεί να περιέχουν έως και 100 διαφορετικές χημικές ουσίες.
Ενώ τα μαύρα τατουάζ παράγονται συνήθως με χρωστική άνθρακα, τα έγχρωμα μελάνια συχνά περιέχουν βιομηχανικές οργανικές χρωστικές, σχεδιασμένες αρχικά για πλαστικά, βερνίκια ή χρώματα.
Με πληροφορίες από Euronews και Newscientist