Από την Αθηνά Γκόρου
Η έκθεση σε βίαιο περιεχόμενο μέσω της οθόνης, έχει αποδειχθεί ότι επηρεάζει τη συμπεριφορά των παιδιών, με συνέπειες που διαρκούν μέχρι και την εφηβεία. Μια νέα μελέτη από την Linda Pagani, καθηγήτρια στο Université de Montréal, αναλύει τις μακροχρόνιες συνέπειες της πρώιμης έκθεσης σε βία στην τηλεόραση και το πώς αυτή σχετίζεται με την ανάπτυξη επιθετικής συμπεριφοράς στην εφηβική ηλικία.
Η μεθοδολογία της έρευνας
Η έρευνα επικεντρώθηκε σε σχεδόν 2.000 παιδιά, με 963 κορίτσια και 982 αγόρια που γεννήθηκαν το 1997 και 1998, τα οποία παρακολουθήθηκαν στην Québec Longitudinal Study of Child Development. Οι γονείς ανέφεραν τη συχνότητα έκθεσης των παιδιών σε βίαιο περιεχόμενο τηλεόρασης όταν ήταν 3,5 και 4,5 ετών. Στη συνέχεια, τα παιδιά αυτοαναφέρθηκαν σχετικά με τη συμπεριφορά τους στην ηλικία των 15 ετών.
Γιατί έλκονται τα παιδιά από τη βία στις οθόνες;
Η έρευνα εξηγεί ότι τα παιδιά, ιδιαίτερα όταν είναι μικρότερα, έλκονται από το γρήγορο και έντονο ερέθισμα που προσφέρει η βία στις οθόνες. Οι χαρακτήρες που επιδίδονται σε βίαιες πράξεις συχνά ανταμείβονται, πράγμα που ενισχύει το ενδιαφέρον των παιδιών για τη συγκεκριμένη δράση, ενώ οι ήρωες σε αυτές τις σκηνές γίνονται πρότυπα για τα ίδια. Η αναγνώριση της επιτυχίας μέσω της βίας, όπως παρουσιάζεται σε πολλές ταινίες και σειρές, συχνά ενισχύει την τάση τα παιδιά να αναζητούν παρόμοια περιεχόμενα.
Οι επιπτώσεις της έκθεσης σε βίαιο περιεχόμενο
Η μελέτη δείχνει ότι τα αγόρια που εκτίθενται σε βίαιες τηλεοπτικές εικόνες κατά την προσχολική ηλικία έχουν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν επιθετική και αντισυμβατική συμπεριφορά στην εφηβεία. Στην ηλικία των 15, τα αγόρια παρουσίασαν αυξημένα περιστατικά επιθετικότητας, όπως χτυπήματα, κλοπές, απειλές και συμμετοχή σε συμμορίες.
Αντίθετα, δεν βρέθηκε καμία σημαντική επίδραση για τα κορίτσια, γεγονός που μπορεί να οφείλεται στην ευρύτερη έκθεση των αγοριών σε βίαιο περιεχόμενο, σύμφωνα με την ίδια μελέτη.
Συμπεράσματα και συστάσεις
Η έρευνα τονίζει την αναγκαιότητα των δημόσιων εκστρατειών και των στρατηγικών υγείας για την ενημέρωση των γονέων και των κοινοτήτων σχετικά με τους κινδύνους της τηλεοπτικής βίας και της επιρροής της στη συμπεριφορά των παιδιών. Σύμφωνα με την Pagani, “Η πρώιμη έκθεση των παιδιών στη βία μπορεί να έχει σοβαρές και διαρκείς συνέπειες, ιδιαίτερα για τα αγόρια, γι’ αυτό είναι κρίσιμο να ενημερωθούν οι γονείς και οι κοινότητες για τους κινδύνους και να δημιουργηθεί μια κουλτούρα προστασίας από τον βίαιο οπτικοακουστικό περιεχόμενο.”
Η έρευνα δείχνει την ανάγκη ενίσχυσης της γονικής επίβλεψης και της επιλογής του περιεχομένου που παρακολουθούν τα παιδιά, ώστε να περιοριστεί η έκθεση σε βίαιες σκηνές που μπορεί να έχουν μακροχρόνιες αρνητικές συνέπειες για την ψυχολογία τους και τη συμπεριφορά τους στο μέλλον.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να ανατρέξετε στην έρευνα:
University of Montreal. “Violence on TV: What happens to children who watch?.” ScienceDaily. ScienceDaily, 20 January 2025. <www.sciencedaily.com/releases/2025/01/250120113815.htm>.