Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Μια νέα έρευνα Σουηδών ερευνητών διαπιστώνει ότι το κάπνισμα αποτελεί έναν ανεξάρτητο και σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση όλων των υποτύπων σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 (ΣΔ2), με τη συσχέτιση να είναι πιο έντονη για τον σοβαρό ινσουλινοανθεκτικό διαβήτη.
Οι 4 υπότυποι του διαβήτη
Τα χαρακτηριστικά του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 ποικίλλουν από ασθενή σε ασθενή και έχει προταθεί ότι η πάθηση αποτελείται από τέσσερις υποτύπους:
• Σοβαρός ινσουλινοανθεκτικός διαβήτης, που χαρακτηρίζεται από αντίσταση στην ινσουλίνη. Τα κύτταρα του σώματος δεν ανταποκρίνονται σωστά στην ινσουλίνη και δεν μπορούν εύκολα να προσλάβουν γλυκόζη από το αίμα.
• Σοβαρός ινσουλινοανεπαρκής διαβήτης, που χαρακτηρίζεται από έλλειψη ινσουλίνης.
• Ήπιος διαβήτης σχετιζόμενος με την παχυσαρκία και τη νεότερη ηλικία έναρξης.
• Ήπιος διαβήτης σχετιζόμενος με την ηλικία, που αναπτύσσεται σε πιο μεγαλύτερες ηλικίες.
Η σχέση καπνίσματος και ΣΔ2
Αν και είναι γνωστό ότι το κάπνισμα αποτελεί ισχυρό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση διαβήτη τύπου 2, παραμένει ασαφές εάν οι επιδράσεις του καπνίσματος διαφοροποιούνται ανάλογα με τον υπότυπο της νόσου.
Ερευνητική ομάδα από το Ινστιτούτο Karolinska, στη Στοκχόλμη, θέλησε να εξετάσει την επίδραση του καπνίσματος, ως παράγοντας κινδύνου, και στους 4 υπότυπους του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, αναλύοντας δεδομένα από μεγάλες μελέτες σε Σουηδία και Νορβηγία.
Στη μελέτη τους, οι ερευνητές θέλησαν να διαπιστώσουν εάν το κάπνισμα επηρεάζει με τον ίδιο τρόπο όλους τους τύπους της νόσου ή αν ορισμένοι τύποι είναι περισσότερο ευάλωτοι απέναντι στο κάπνισμα.
Τι αποκαλύπτουν τα ευρήματα
Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι μακροχρόνιοι καπνιστές (νυν και πρώην) διέτρεχαν υψηλότερο κίνδυνο και για τους τέσσερις υποτύπους του διαβήτη τύπου 2 από εκείνους που δεν είχαν καπνίσει ποτέ, με τη συσχέτιση να είναι πιο έντονη για τον σοβαρό ινσουλινοανθεκτικό διαβήτη.
Το έντονο κάπνισμα (≥15 πακέτα-έτη/20 τσιγάρα την ημέρα για 15 χρόνια ή ισοδύναμο) αύξησε περαιτέρω τον κίνδυνο και για τους 4 υπότυπους της νόσου.
Οι βαρείς καπνιστές είχαν 2,35 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν σοβαρό ινσουλινοανθεκτικό διαβήτη από ό,τι οι μη καπνιστές και σχεδόν διπλάσιο κίνδυνο να αναπτύξουν τους υπόλοιπους τύπους της νόσου.
Γενετική προδιάθεση και κάπνισμα
Η μελέτη διερεύνησε επίσης εάν το κάπνισμα αύξησε περαιτέρω τον κίνδυνο σε άτομα με γενετική προδιάθεση για ΣΔ2, αντίσταση στην ινσουλίνη ή μειωμένη έκκριση ινσουλίνης.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι όσοι κάπνιζαν βαριά και για πολλά χρόνια και είχαν γενετική προδιάθεση για ΣΔ2 ή μειωμένη έκκριση ινσουλίνης εμφάνιζαν σχεδόν τριπλάσιο κίνδυνο να εκδηλώσουν όλους τους τύπους της νόσου.
Η σημασία τω ευρημάτων
Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα ευρήματά της μελέτης υπογραμμίζουν τη σημασία της διακοπής του καπνίσματος στην πρόληψη του διαβήτη τύπου 2. Υποδεικνύουν επίσης ότι οι γενετικές πληροφορίες μπορούν να βοηθήσουν στον εντοπισμό ατόμων που είναι πιθανότερο να επωφεληθούν από επιπλέον υποστήριξη στη διακοπή του καπνίσματος.
Τα ευρήματα της μελέτης θα παρουσιαστούν στην ετήσια συνάντηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Μελέτη του Διαβήτη (EASD) στη Βιέννη της Αυστρίας (15-19 Σεπτεμβρίου).