Μια ασθένεια-ταμπού του πέους, η νόσος Peyronie, προκαλεί στους άνδρες ιδιαίτερη ψυχολογική επιβάρυνση, με την απομόνωση και την κατάθλιψη να κυριαρχούν.
Ένα υψηλό ποσοστό παραδέχεται ότι η κατάθλιψη που εμφανίζεται μετά από τη διάγνωση έχει αρνητικές επιπτώσεις στη σεξουαλική τους σχέση και ευθύνεται σε πολλές περιπτώσεις ακόμα και για τη διάλυσή της. Αρκετοί εξ αυτών παύουν μετά από αυτήν να είναι σεξουαλικά ενεργοί.
Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2025 στο Journal of Sexual Medicine και πραγματοποιήθηκε σε πάνω από 10.000 άνδρες με νόσο Peyronie και περισσότερους από 100.000 χωρίς τη νόσο, μέσης ηλικίας 55,6 ετών, επιβεβαίωσε ότι μετά από τη διάγνωση οι άνδρες με νόσο Peyronie έχουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης κατάθλιψης, σε σύγκριση με τους άνδρες χωρίς τη νόσο. Κατά την έναρξη της μελέτης, οι πάσχοντες είχαν πενταετή κίνδυνο κατάθλιψης 7,0% έναντι 4,4% των ανδρών χωρίς τη νόσο, ενώ στη δεκαετία ήταν 12,5% και 8,7% αντίστοιχα. Άλλες μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι το ποσοστό των καταθλιπτικών ανδρών λόγω της νόσου είναι πολύ υψηλότερο.
Αρκετοί άνδρες με την πάθηση δεν αντιλαμβάνονται ότι έχουν κατάθλιψη, ενώ ένα αξιοσημείωτο ποσοστό απομονώνεται και απέχει από το σεξ, είτε επειδή οργανικά δεν μπορεί να ανταπεξέλθει είτε για ψυχολογικούς λόγους. Πολλοί δεν απευθύνονται καν στο γιατρό τους, παρά το γεγονός ότι υπάρχουν θεραπείες.
Μια παλαιότερη μελέτη έδειξε ότι το 20% των πασχόντων ένιωθε ότι θα τους περιγελούσαν αν μιλούσαν για την κατάστασή τους, με αποτέλεσμα πάνω από 1 στους 10 πάσχοντες (11%) να μην έχουν μιλήσει σε κανέναν για το πρόβλημά τους. Από τους άνδρες που ζήτησαν επαγγελματική βοήθεια, το 45% ένιωσε ότι ο γιατρός τους δεν ήταν χρήσιμος, με το 15% να τους λέει ότι δεν μπορούσε να γίνει τίποτα για να τους βοηθήσει και το 40% να μην τους προσφέρει καμία θεραπεία.
Τι είναι, όμως, αυτή η νόσος και γιατί προκαλεί κατάθλιψη;
«Η νόσος Peyronie είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος που εμφανίζεται στο 3,2% έως 13% των ανδρών ηλικίας κυρίως 50 έως 60 ετών. Ακόμα δεν γνωρίζουμε με βεβαιότητα τι την προκαλεί αλλά η επικρατούσα άποψη είναι ότι οφείλεται σε μακροτραύμα ή μικροτραύματα. Είναι επίσης πιθανόν να έχει γενετική βάση», εξηγεί ο Χειρουργός Ανδρολόγος Ουρολόγος δρ Αναστάσιος Λιβάνιος Επιστημονικός Υπεύθυνος της Menclinic.
Αρχικά, οι ασθενείς βιώνουν ένα οξύ φλεγμονώδες στάδιο, που διαρκεί συνήθως 12-18 μήνες, κατά τη διάρκεια του οποίου αναπτύσσεται ινώδης πλάκα κάτω από το δέρμα του πέους, στον λευκό χιτώνα, προκαλώντας πόνο και την παραμόρφωσή του. Ακολουθεί ένα χρόνιο στάδιο, όπου αυτή η πλάκα ασβεστοποιείται, παύει η περαιτέρω κάμψη ή και στροφή του πέους, η οποία γίνεται αντιληπτή μόνο κατά τη στύση.
Αρκετοί ασθενείς εμφανίζουν πόνο κατά το αρχικό στάδιο, ακόμα και σε ηρεμία, και το 30-60% αυτών στυτική δυσλειτουργία. Σε άλλους η στυτική δυσλειτουργία προηγείται και γίνεται η αιτία της εμφάνισης της νόσου Peyronie, αφού με ατελή στύση μπορεί να προκληθούν μικροτραυματισμοί κατά τη σεξουαλική επαφή. Τόσο η υπερβολική κάμψη του πέους όσο και η αδυναμία επίτευξης και διατήρησης της στύσης μπορούν να καταστήσουν δύσκολη ή αδύνατη τη συνουσία.
Δεδομένου ότι το πέος έχει μεγάλη σημασία για τους άνδρες – πολλοί σχετίζουν την αρρενωπότητά τους με το πέος τους- ένα πολύ λυγισμένο μόριο μπορεί τους κάνει να νιώθουν μειονεκτικά. Η συχνότητα εμφάνισης ψυχολογικών προβλημάτων κυμαίνεται από 77% έως 81% ενώ η συχνότητα εμφάνισης κλινικά σημαντικής κατάθλιψης μπορεί να αγγίξει και το 50%, σύμφωνα με μια άλλη μελέτη, όταν η καμπυλότητα του πέους είναι μεγάλη.
Η μη αναζήτηση θεραπείας, εκτός από τη μειωμένη ή την απουσία σεξουαλικής λειτουργίας, τις συναισθηματικές επιπτώσεις, τη διατάραξη των σχέσεων και την πιθανότητα επιδείνωσης των συμπτωμάτων, εγκυμονεί υψηλότερο κίνδυνο για ορισμένες μεταβολικές παθήσεις, συμπεριλαμβανομένου του διαβήτη και των καρδιαγγειακών παθήσεων. Αυτό υπογραμμίζει τη σημασία μιας ενδελεχούς ιατρικής αξιολόγησης για εκείνους που εμφανίζουν συμπτώματα.
«Η νόσος Peyronie είναι θεραπεύσιμη, ειδικά όταν ανιχνεύεται έγκαιρα. Επειδή, όμως, πολλοί άνδρες υποφέρουν σιωπηλά, είτε από ντροπή είτε από την εσφαλμένη πεποίθηση ότι η πάθησή τους είναι ανίατη, είναι απαραίτητο να ενημερωθούν και να τολμήσουν να αναζητήσουν βοήθεια από ανδρολόγο με γνώσεις και πείρα στην αντιμετώπιση της συγκεκριμένης νόσου.
Υπάρχουν από του στόματος φάρμακα, ενέσιμες θεραπείες, τοπικές και μη επεμβατικές θεραπείες, αλλά και χειρουργικές που μπορούν να διορθώσουν την καμπυλότητα και να αποκαταστήσουν τη λειτουργία του πέους.
Παράλληλα, ένας ψυχολόγος μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση των συναισθηματικών και ψυχολογικών επιπτώσεων της πάθησης, βελτιώνοντας τη συνολική ποιότητα ζωής των πασχόντων και των συντρόφων τους», καταλήγει ο δρ Λιβάνιος.