Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Η ιογενής ηπατίτιδα είναι μια φλεγμονή του ήπατος που προκαλείται κυρίως από τους ιούς της ηπατίτιδας A, B, C, D, και E. Μπορεί να είναι οξεία ή χρόνια, ανάλογα με το εάν διαρκεί λιγότερο ή περισσότερο από έξι μήνες.
Η οξεία ιογενής ηπατίτιδα προκαλείται κυρίως από τους ιούς της ηπατίτιδας Α και Ε και συνήθως ο οργανισμός μας τη θεραπεύει από μόνος του χωρίς φαρμακευτική αγωγή.
Οι ιοί που προκαλούν χρόνια ιογενή ηπατίτιδα είναι οι ιοί της ηπατίτιδας Β, C και D. Εάν αφεθεί χωρίς την κατάλληλη θεραπεία μπορεί να προκαλέσει κίρρωση του ήπατος και ηπατοκυτταρικό καρκίνο.
Κάθε χρόνο πάνω από 2 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως πεθαίνουν από ιογενή ηπατίτιδα. Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι περίπου 200.000 άνθρωποι πάσχουν από χρόνια ηπατίτιδα Β ή C, με ένα σημαντικό ποσοστό από αυτούς να είναι αδιάγνωστοι.
Όχι αναίτια, οι επιστήμονες έχουν ονομάσει την ηπατίτιδα “σιωπηλή νόσο” καθώς συχνά τα συμπτώματά της εμφανίζονται αρκετά χρόνια αργότερα, με αποτέλεσμα, εξαιτίας της καθυστερημένης διάγνωσης, πολλές φορές οι θεραπευτικές παρεμβάσεις να μην έχουν αποτέλεσμα στους ασθενείς.
Πώς εκδηλώνεται η οξεία ηπατίτιδα
Η οξεία ηπατίτιδα εμφανίζεται λίγες εβδομάδες έως μήνες μετά την είσοδο του ιού της ηπατίτιδας στο ανθρώπινο σώμα. Τα κύρια συμπτώματα που μπορεί να εμφανίσει περιλαμβάνουν:
• Έντονη αδυναμία και καταβολή.
• Ανορεξία.
• Ναυτία, έμετοι, διάρροιες.
• Μυαλγίες, αρθραλγίες.
• Αίσθημα βάρους στο δεξιό άνω τμήμα της κοιλιάς.
• Πυρετός.
• Ίκτερος.
• Σκουρόχρωμα ούρα.
• Αποχρωματισμό κοπράνων.
Πως εκδηλώνεται η χρόνια ιογενής ηπατίτιδα
Η χρόνια ιογενής ηπατίτιδα προκαλείται από τους ιούς της ηπατίτιδας Β, C και D κι αναπτύσσεται στους ασθενείς που το αμυντικό τους σύστημα δεν κατορθώνει να αποβάλλει τον ιό.
Στις περισσότερες περιπτώσεις η χρόνια ιογενής ηπατίτιδα δεν προκαλεί εμφανή συμπτώματα ή εκδηλώνεται με ήπιες ενοχλήσεις, όπως κόπωση, αδυναμία και μειωμένη όρεξη, που συχνά αποδίδονται σε άλλους παράγοντες.
Όταν όμως η ηπατική βλάβη προχωρήσει και γίνει εκτεταμένη, μπορεί να παρουσιαστούν πιο σοβαρά συμπτώματα, όπως ίκτερος, απώλεια σωματικού βάρους, ανεξήγητοι μώλωπες, αιμορραγικές εκδηλώσεις, κατακράτηση υγρών (οιδήματα) και, σε πιο προχωρημένα στάδια, ανάπτυξη κίρρωσης ή ηπατικού κώματος.
Μέτρα προστασίας από την ιογενή ηπατίτιδα
Υπάρχουν ορισμένα μέτρα πρόληψης τα οποία μειώνουν σημαντικά τις πιθανότητες μόλυνσης από ιογενή ηπατίτιδα. Τα κυριότερα είναι:
Τηρείστε τα μέτρα ατομικής υγιεινής και προστασίας
Σε κάποιες περιπτώσεις οι οδοντόβουρτσες, οι νυχοκόπτες, οι ξυριστικές μηχανές και άλλα αντικείμενα προσωπικής φροντίδας μπορούν να μεταδώσουν την ηπατίτιδα Β ή C, οπότε μην δανειστείτε ή μη μοιράζεστε αυτά τα αντικείμενα. Να πλένετε τακτικά και σχολαστικά τα χέρια σας.
Κάντε ασφαλές σεξ!
Χρησιμοποιήστε προφυλακτικό κατά τη διάρκεια κάθε σεξουαλικής επαφής, συμπεριλαμβανομένου και του στοματικού σεξ.
Ενημερωθείτε για τους κινδύνους των ναρκωτικών
Ορισμένα παράνομα ναρκωτικά και οι χημικές ουσίες με τις οποίες αναμειγνύονται μπορεί να είναι τοξικές για το ήπαρ. Η ενδοφλέβια χρήση ναρκωτικών με κοινή χρήση βελόνας είναι επίσης γνωστή για τη μετάδοση της ηπατίτιδας Β και C. Εάν κάνετε χρήση ενδοφλεβίων ναρκωτικών να είστε προσεκτικοί σε όλες τις διαδικασίες που περιλαμβάνουν βελόνες.
Προσοχή σε tattoo και piercing
Είναι σημαντικό να φροντίσετε να βρείτε ένα studio στο οποίοτηρούνται σχολαστικά οι κανόνες υγιεινής και αποστείρωσης για tattoo και piercing.
Φροντίστε το συκώτι σας!
Εάν ο γιατρός που σας παρακολουθεί διαγνώσει ότι κάτι δεν πάει καλά με το συκώτι σας, ζητήστε να σας παραπέμψει σε κάποιον ειδικό γιατρό (ηπατολόγο). Μπορεί να αισθάνεστε υγιής, αλλά τα σημάδια και τα συμπτώματα της ηπατικής νόσου και της ηπατίτιδας δεν είναι πάντοτε εμφανή.
Προσοχή στο αλκοόλ!
Ο περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ είναι ζωτικής σημασίας για το συκώτι σας αλλά και για τη γενικότερη υγεία σας.
Προγραμματίστε ιατρικές εξετάσεις
Οι τακτικές εξετάσεις προστατεύουν τόσο εσάς όσο τον/την σύντροφό σας. Υποβληθείτε σε έλεγχο για την ανίχνευση της ηπατίτιδας C αν είστε γεννημένοι στο διάστημα 1945-1980 ή έχετε χρησιμοποιήσει ενδοφλέβιες ναρκωτικές ουσίες.
Περιορίστε ή σταματήστε το κάπνισμα
Έχει αποδειχθεί ότι το κάπνισμα συνδέεται με την ανάπτυξη του καρκίνου του ήπατος. Το κάπνισμα μπορεί επίσης να ενισχύσει τις τοξικές επιδράσεις που έχουν κάποια φάρμακα (π.χ. η παρακεταμόλη) στο ήπαρ.
Εμβολιαστείτε!
O εμβολιασμός αποτελεί το καλύτερο μέτρο πρόληψης για την ηπατίτιδα Α και Β.Ο εμβολιασμός έναντι της ηπατίτιδας Α και Β έχει συμπεριληφθεί στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμού της χώρας μας και είναι ο μόνος αποτελεσματικός τρόπος για την πρόληψη της νόσου και των επιπλοκών της.
Με πληροφορίες από το Σύλλογο Ασθενών Ήπατος Ελλάδος «Προμηθέας».