Σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα υποχώρησε η γονιμότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2024, καθώς ο μέσος όρος διαμορφώθηκε σε μόλις 1,34 γεννήσεις ζώντων ανά γυναίκα, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat. Πρόκειται για τη χαμηλότερη επίδοση από το 2001, όταν ξεκίνησε η σχετική χρονοσειρά, αποτυπώνοντας τη συνεχιζόμενη υποχώρηση των γεννήσεων στην Ευρώπη.
Κατά την τελευταία εικοσαετία, ο δείκτης γονιμότητας στην ΕΕ παρέμεινε σταθερά κάτω από το επίπεδο αναπλήρωσης των γενεών, το οποίο υπολογίζεται σε περίπου 2,10 γεννήσεις ανά γυναίκα. Στο διάστημα αυτό, οι τιμές του κυμάνθηκαν μεταξύ 1,34 και 1,57, χωρίς να προσεγγίσουν το όριο που απαιτείται για τη μακροπρόθεσμη πληθυσμιακή αναπλήρωση, υπό τις συνήθεις δημογραφικές παραδοχές.
Μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών περιφερειών
Η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη την Ευρώπη. Από τις 1.165 περιφέρειες επιπέδου NUTS 3 για τις οποίες υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία, οι 439, ποσοστό 37,7%, κατέγραψαν το 2024 δείκτη γονιμότητας χαμηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ. Αντίθετα, 714 περιφέρειες, δηλαδή το 61,3%, βρέθηκαν πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ 12 κινήθηκαν ακριβώς στο ίδιο επίπεδο.
Δείκτες τουλάχιστον 1,75 γεννήσεων ανά γυναίκα καταγράφηκαν σε 14 περιφέρειες της Βουλγαρίας και ισάριθμες της Γαλλίας. Ακολούθησαν η Γερμανία με έξι περιφέρειες και η Σλοβενία με τρεις, ενώ δύο περιφέρειες σε καθεμία από τις Ουγγαρία, Κάτω Χώρες και Ρουμανία παρουσίασαν αντίστοιχες επιδόσεις. Στη συγκεκριμένη κατηγορία εντάχθηκαν επίσης από μία περιφέρεια στην Ιρλανδία, την Ελλάδα, την Κροατία και τη Σλοβακία.
Στον αντίποδα, ιδιαίτερα χαμηλές τιμές καταγράφηκαν στην Ισπανία, κυρίως στις βορειοδυτικές και σε ορισμένες νησιωτικές περιοχές της, καθώς και σε μεγάλο μέρος της Ιταλίας, με χαρακτηριστική περίπτωση τη Σαρδηνία. Δείκτη χαμηλότερο από μία γέννηση ανά γυναίκα εμφάνισαν 16 ισπανικές περιφέρειες, επτά πολωνικές, πέντε ιταλικές, τρεις ελληνικές και δύο περιφέρειες τόσο στη Γερμανία όσο και στη Λιθουανία.
Οι Κυκλάδες στην κορυφή της Ελλάδας – Στην τελευταία θέση η Ευρυτανία
Στην Ελλάδα, οι περιφερειακές διαφορές είναι επίσης έντονες, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται για το 2024. Οι Κυκλάδες καταγράφουν τον υψηλότερο δείκτη γονιμότητας, με 1,95 γεννήσεις ζώντων ανά γυναίκα, ενώ ακολουθούν η Ζάκυνθος με 1,71, η Δυτική Αττική με 1,70 και το Ρέθυμνο με 1,61.
Στον αντίποδα, η χαμηλότερη επίδοση καταγράφεται στην Ευρυτανία, όπου ο δείκτης περιορίζεται σε 0,82 γεννήσεις ανά γυναίκα. Ακολουθούν η Φωκίδα με 0,89, η Φλώρινα με 1,05 και τα Ιωάννινα με 1,09.
Αξιοσημείωτο είναι ότι η Ευρυτανία και η Φωκίδα συγκαταλέγονται στις ελληνικές περιφέρειες με δείκτη κάτω από τη μία γέννηση ανά γυναίκα. Τα χαμηλότερο ποσοστό καταγράφηκε στην Ευρυτανία με 0,82 και ακολουθούν Φωκίδα 0,89, Φλώρινα 1,05 και Ιωάννινα 1,09.