Η διαλειμματική νηστεία (ΔΝ) αντιπροσωπεύει όλα τα διατροφικά πρότυπα που εναλλάσσουν περιόδους κατανάλωσης τροφής με περιόδους νηστείας.
«Τα πιο διαδεδομένα μοντέλα περιλαμβάνουν τη μέθοδο 16:8 (16 ώρες νηστεία, 8 ώρες κατανάλωση τροφής), τη μέθοδο 5:2 (5 ημέρες κανονικής διατροφής, 2 ημέρες περιορισμένων θερμίδων) και την εναλλασσόμενη ημέρα νηστείας (1 μέρα κατανάλωση τροφής που ακολουθείται από μια μέρα νηστείας)», εξηγεί ο κ. Κάρολος Παπαλαζάρου, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, Συνεργάτης του Metropolitan Hospital.
«Η ΔΝ έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον για τις πιθανές επιδράσεις της στην υγεία, με πολλές μελέτες να εξετάζουν τα οφέλη και τους κινδύνους της», προσθέτει και συνεχίζει με τα υπέρ και τα κατά της διαλειμματικής νηστείας:
Ποια είναι τα οφέλη της διαλειμματικής νηστείας;
- Βελτίωση του μεταβολισμού και της σύνθεσης του σώματος
Μελέτες έχουν δείξει ότι η ΔΝ μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική μείωση του σωματικού βάρους και της λιπώδους μάζας. Μια ανασκόπηση του 2024 ανέφερε ότι η περιορισμένη χρονικά κατανάλωση τροφής, σχετίζεται με μείωση του σωματικού βάρους, της λιπώδους μάζας και της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης σε υπέρβαρους ή παχύσαρκους ενήλικες. - Βελτίωση της ινσουλινοευαισθησίας και ρύθμιση του σακχάρου
Η ΔΝ συμβάλει στη βελτίωση της ινσουλινοευαισθησίας και στη μείωση των επιπέδων γλυκόζης νηστείας. Μια μελέτη του 2018 έδειξε ότι η πρώιμη περιορισμένη χρονικά κατανάλωση τροφής, βελτίωσε την ινσουλινοευαισθησία κατά 11% και μείωσε τα επίπεδα νηστείας ινσουλίνης σε προδιαβητικούς άνδρες, ανεξάρτητα με το αν επιτεύχθηκε απώλεια βάρους. - Βελτίωση του λιπιδαιμικού προφίλ
Η ΔΝ έχει συσχετιστεί με βελτίωση του λιπιδαιμικού προφίλ, περιλαμβάνοντας μείωση της LDL χοληστερόλης και των τριγλυκεριδίων, καθώς και αύξηση της HDL χοληστερόλης. Μια μελέτη του 2021 έδειξε ότι η περιορισμένη χρονικά κατανάλωση τροφής βελτίωσε τα επίπεδα LDL χοληστερόλης, τριγλυκεριδίων και HDL χοληστερόλης σε παχύσαρκους ενήλικες, μειώνοντας τους παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακές παθήσεις. - Βελτίωση της καρδιομεταβολικής υγείας
Η ΔΝ φαίνεται να συμβάλει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης, της φλεγμονής και του οξειδωτικού στρες, καθώς και στη βελτίωση της λειτουργίας του καρδιαγγειακού συστήματος.
Ποιοι είναι οι κίνδυνοι και για ποιους δεν ενδείκνυται;
- Υπογλυκαιμία και αφυδάτωση
Η ΔΝ μπορεί να προκαλέσει υπογλυκαιμία και αφυδάτωση, ιδιαίτερα σε άτομα που λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή για τον διαβήτη. - Επίδραση σε καρδιαγγειακή υγεία
Παρόλο που η ΔΝ μπορεί να βελτιώσει την καρδιαγγειακή υγεία, υπάρχουν ενδείξεις ότι ορισμένα μοντέλα ΔΝ, όπως η εναλλασσόμενη ημέρα νηστείας μπορεί να σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής θνησιμότητας. Απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να κατανοηθούν πλήρως οι επιπτώσεις της ΔΝ στην καρδιαγγειακή υγεία. - Αντενδείξεις σε ευπαθείς ομάδες
Η ΔΝ δεν συνιστάται σε έγκυες ή θηλάζουσες γυναίκες, παιδιά, άτομα με διατροφικές διαταραχές ή σοβαρές ιατρικές καταστάσεις. Ειδικά άτομα με πολλαπλή σκλήρυνση (MS) ή άλλες νευρολογικές παθήσεις θα πρέπει να συμβουλεύονται τον γιατρό τους πριν την εφαρμόσουν.
«Συμπερασματικά καταλήγουμε στο ότι η διαλειμματική νηστεία παρουσιάζει πολλά υποσχόμενα οφέλη για την υγεία, ωστόσο, η εφαρμογή της δεν είναι κατάλληλη για όλους. Άτομα με προϋπάρχουσες παθήσεις, ευάλωτες ομάδες και άτομα με διατροφικές διαταραχές ενδέχεται να διατρέχουν κινδύνους. Για τον λόγο αυτόν απαιτούνται ακόμα περισσότερες έρευνες ώστε να έχουμε πιο ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με αυτό το διατροφικό μοντέλο. Σε αυτό το πλαίσιο, η καθοδήγηση από εξειδικευμένους επαγγελματίες υγείας είναι καθοριστική», καταλήγει ο κ. Παπαλαζάρου.
*Στο Διαιτολογικό Ιατρείο του Metropolitan Hospital παρέχεται εξειδικευμένη φροντίδα και υποστήριξη στον τομέα της Διατροφής και της Διαιτολογίας, με στόχο την προαγωγή της υγείας αλλά και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.