Από τον Χαράλαμπο Πετρόχειλο
Λίγες μέρες πριν τις εκλογές για τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο και οι φαρμακοποιοί φαίνεται να βρίσκονται στην ανάγκη καθημερινά να δίνουν εξηγήσεις και να υπερασπίζονται βασικές θέσεις του κλάδου σχετικά με κομβικής σημασίας ζητήματα, όπως το ιδιοκτησιακό των φαρμακείων, τον τρόπο διάθεσης των Μη Συνταγογραφούμενων Φαρμάκων (ΜΗΣΥΦΑ) και των Φαρμάκων Υψηλού Κόστους (ΦΥΚ).
Έτσι, μία μέρα μετά (τη Δευτέρα 22 Ιουνίου) από την αντίδραση του ανώτατου οργάνου εκπροσώπησης των φαρμακοποιών στην επερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή προς τους Υπουργούς Υγείας και Ανάπτυξης (στις 19 Ιουνίου) ο βουλευτής Ηρακλείου Τομεάρχης Οικονομικών & Ανάπτυξης της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ – Π.Σ. κ. Χ. Χάρης Μαμουλάκης με την υπογραφή άλλων 12 βουλευτών του κόμματος, όπου μεταξύ των άλλων, προτείνεται η αλλαγή του πλαισίου ώστε να διευκολυνθεί η ελεύθερη διάθεση των ΜΗΣΥΦΑ και σε άλλα κανάλια διανομής πλην του φαρμακείου, ο Πρόεδρος του ΠΦΣ κ. Απόστολος Βαλτάς κλήθηκε στον τηλεοπτικό σταθμό Mega να μιλήσει για το θέμα των ΦΥΚ και να εξηγήσει γιατί αντιδρούν οι φαρμακοποιοί στο μέτρο της κατ’ οίκον διανομής.
Ο κ. Βαλτάς στην ουσία κλήθηκε να «απολογηθεί» και να εξηγήσει τη στάση των φαρμακοποιών αφού, όπως είπε ο δημοσιογράφος παρουσιαστής της εκπομπής απευθυνόμενος προς τον προσκεκλημένο του, κ. Στέλιο Λιναρδάκη, Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο Εταιρείας Μεταφορών Φαρμάκων που έχει αναλάβει με σύμβαση που έχει υπογράψει με τον ΕΟΠΥΥ την κατ’ οίκον διάθεση, «με τη λύση που δώσατε και που έδωσε και το Υπουργείο (σ.σ. Υγείας) εξυπηρετήθηκαν πάρα πολλοί άνθρωποι, καταλαβαίνουμε όμως ότι υπάρχουν αντιδράσεις από τους φαρμακοποιούς».
Τη στιγμή άλλωστε που ξεκίνησε να μιλά ο κ. Βαλτάς η εικόνα έδειχνε ως κεντρική θέση του κ. Λιναρδάκη πάνω στην οποία έπρεπε να τοποθετηθεί ο Πρόεδρος του ΠΦΣ το ότι βρίσκεται «στον αέρα η δημοφιλής μεταρρύθμιση της κατ’ οίκον παράδοσης φαρμάκων – Βάζουν φρένο οι φαρμακοποιοί» με τον δημοσιογράφο να λέει ότι «δεν θέλουν οι φαρμακοποιοί να πηγαίνουν τα φάρμακα, τα ακριβά φάρμακα σε ανθρώπους που έχουν ανάγκη».
Ο κ. Βαλτάς λοιπόν απευθυνόμενος προς τους παρουσιαστές της εκπομπής σημείωσε πως «καταρχάς δεν είναι ακριβώς έτσι όπως το βάλατε το θέμα». Κι εξήγησε πως η εταιρεία που έχει αναλάβει την κατ’ οίκον παράδοση διακινεί πλέον τα ΦΥΚ και μέσα από τα ιδιωτικά φαρμακεία. «Δηλαδή αυτή τη στιγμή αυτό που κάνει διανέμοντας τα φάρμακα με την κατ’ οίκον διανομή –και δεν είναι μόνο γι’ αυτό- διανέμει και συγκεκριμένες θεραπευτικές κατηγορίες από τα φαρμακεία τα ιδιωτικά»
Και συνέχισε δίνοντας ένα πολύ σύντομο ιστορικό του τι έχει συμβεί από το 2012 μέχρι σήμερα με τα ΦΥΚ που διακινούνται στην ελληνική αγορά.
Όπως είπε το 2012 διακόσια εκατομμύρια φάρμακα διατίθεντο από τα ιδιωτικά φαρμακεία. Κάποια στιγμή αποφασίστηκε αυτά να διανεμηθούν από τα 37 σημεία – φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ τα οποία πραγματικά, όπως είπε, δημιούργησαν μία διαδικασία ταλαιπωρίας. Σε ό,τι αφορά την αξία των συνταγών αυτών των φαρμάκων που διακινούνται στην ελληνική αγορά από τα 200 εκατομμύρια του 2012 σήμερα έχει φτάσει πλέον στα 2,7 δισεκατομμύρια ευρώ, ξεπερνώντας ακόμη και την αξία όλων των υπόλοιπων φαρμάκων που διανέμονται από τα ιδιωτικά φαρμακεία.
Μπαίνοντας στη συνέχεια στα περί της διαδικασίας διάθεσης εξήγησε ότι για να εξυπηρετηθεί καλύτερα ο κόσμος λειτούργησαν 67 σημεία διανομής σε όλη την Ελλάδα για τη διανομή αυτών των φαρμάκων. Ωστόσο, όπως είπε αυτή τη στιγμή η εταιρεία που έχει αναλάβει την κατ’ οίκον διανομή δεν πρέπει να εξυπηρετήσει μόνο τις κάποιες εκατοντάδες (700-800) συνταγές που πρέπει να αποσταλούν κα’ οίκον αλλά και συνταγές τις οποίες πολίτες για να λάβουν τα φάρμακά τους πρέπει να κάνουν σε πολλές περιπτώσεις πάρα πολλά χιλιόμετρα για να φτάσουν σε αυτά τα 67 περιφερειακά σημεία του ΕΟΠΥΥ. Παίρνουν δε τα φάρμακα αυτά από ανθρώπους – υπαλλήλους του ΕΟΠΥΥ που, όπως τόνισε, δεν είναι φαρμακοποιοί και ούτε καν έχουν γνώσεις φαρμακευτικής.
Στη συνέχεια η κουβέντα πήγε στο θέμα της προσφυγής των κοινοτικών φαρμακοποιών στο Συμβούλιο της Επικρατείας κατά της κατ’ οίκον διάθεσης –έχει εκδικαστεί η υπόθεση και αναμένεται η απόφαση- αυτών των φαρμάκων με τον κ. Βαλτά να καλείται να εξηγήσει γιατί ο κλάδος διαφωνεί ριζικά με την κατ’ οίκον διάθεση.
Ως επιχείρημα επικαλέστηκε το μεγάλο δίκτυο των 10.700 φαρμακείων σε όλη τη χώρα που διασφαλίζει, όπως είπε, το «δια χειρός φαρμακοποιού» και τη φαρμακευτική ασφάλεια του φαρμάκου. Σημείωσε δε ότι κάποιος που μένει σ’ ένα χωριό θα μπορεί να πάρει μαζί με τα φάρμακά του και το ΦΥΚ το οποίο όμως απαιτεί φαρμακευτική οδηγία.
Όπως εξήγησε η προσφυγή έγινε γιατί ακυρώνει το «δια χειρός φαρμακοποιού», θέμα πολύ σημαντικό όχι μόνο για τους Έλληνες φαρμακοποιούς αλλά για τον κλάδο σε διεθνές επίπεδο. Μάλιστα ανέφερε ότι οι ευρωπαίοι φαρμακοποιοί έχουν πει ότι για το θέμα πρέπει να υπάρξει προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο καθώς το ελληνικό μοντέλο της κατ’ οίκον διάθεσης είναι μία παγκόσμια πρωτοτυπία.
Πάνω σε αυτό ωστόσο ο κ. Λιναρδάκης ανέφερε ότι διαθέτει «ενδεικτικά τις πιστοποιήσεις από τις Πρεσβείες ευρωπαϊκών χωρών, όπου αυτό γίνεται εδώ και αρκετά χρόνια σε πολύ μικρότερο βαθμό, γίνεται η διανομή κατ’ οίκον, ειδικά των φαρμάκων υψηλού κόστους».
Ο κ. Βαλτάς ανταπάντησε πως αυτό γίνεται «στη Σουηδία όπου το ένα φαρμακείο από το άλλο απέχει 1000-1500 χιλιόμετρα» και μάλιστα «δεν το διανέμει η εταιρεία». Έθεσε δε κι ένα ερώτημα προς τον κ. Λιναρδάκη: «Μπορείτε να μου εγγυηθείτε ότι ένα φάρμακο το οποίο δίνεται σ’ έναν υπεργολάβο ο οποίος δεν θα χρησιμοποιήσει το αυτοκίνητο το δικό σας που πάει με ψυχρή αλυσίδα (σ.σ. με ειδικό εξοπλισμό για την ασφαλή μεταφορά φαρμάκων για τα οποία πρέπει να τηρούνται συγκεκριμένες συνθήκες θερμοκρασίας) και πάει σ’ ένα απομονωμένο χωριό και το δίνετε μέσω μιας εταιρείας κούριερ –ξέρετε τι εννοώ, στα χωριά τα διανέμετε με κούριερ- μπορείτε να μου εγγυηθείτε την ασφάλεια αυτού του φαρμάκου που θα φτάσει αυτή τη στιγμή στα χέρια του ασθενούς;».
Πάνω σε αυτό ο κ. Λιναρδάκης αντέτεινε ότι οι εταιρείες κούριερ υπήρχαν πάντα και συμμετέχουν σ’ ένα πολύ μικρό ποσοστό του έργου κατ’ εξαίρεση. «Δεν είναι αυτοί οι βασικοί υπεργολάβοι οι οποίοι εκτελούν όλο το έργο».
Από την πλευρά του ο κ. Βαλτάς επέμεινε στο ρόλο που επιτελεί ο φαρμακοποιός ο οποίος μπορεί δίνοντας το φάρμακο στον ασθενή έχει την ευθύνη ως επαγγελματίας υγείας και γνώστης του φαρμάκου να τον διαβεβαιώσει ότι το φάρμακο που λαμβάνει είναι σε άριστη κατάσταση, να του δώσει συμβουλές. «Σε μένα κ. Λιναρδάκη θα φέρετε το φάρμακο, εγώ θα ελέγξων την ασφάλεια του φαρμάκου, τις συνθήκες που μου το στείλατε και μετά θα σκεφτώ εάν θα το δώσω στον ασθενή. Ο ασθενής τα γνωρίζει αυτά όταν πάτε να δώσετε το φάρμακο».
Ξεκαθάρισε δε πως η αντίδραση του κλάδου δεν έχει να κάνει με κάποιο οικονομικό όφελος. «Δεν είναι θέμα χρημάτων. Είναι θέμα αρχής», τόνισε καθώς ο φαρμακοποιός είναι αυτός που θα δει το φάρμακο σε τι κατάσταση το παραλαμβάνει ο ασθενής εξηγώντας του παράλληλα πράγματα σχετικά με τη χρήση του, τις όποιες παρενέργειες, τις αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα που τυχόν λαμβάνει κτλ.
Στο μεγάλο ζήτημα για το πρέπει να γίνει με όσους έχουν ουσιαστικό πρόβλημα (π.χ. κάποια αναπηρία) και τους διευκολύνει η κατ’ οίκον διάθεση, είπε ότι έχει λύση και ότι συνεργάζεται με το Υπουργείο Υγείας και τον ΕΟΠΥΥ «για να βρούμε την καλύτερη λύση για να εξυπηρετείται ο Έλληνας ασθενής».
Κλείνοντας επανέλαβε ότι δεν υπάρχει θέμα συντεχνίας. «Συντεχνία οι φαρμακοποιοί που έχουν αποδείξει μέσα στην πανδημία ότι έβαλαν πλάτη; Δεν υπάρχει καθόλου συντεχνία. Υπάρχει φαρμακευτική αρχή και φαρμακευτική πρακτική. Για όνομα του Θεού. Επειδή έκαναν αυτή τη στιγμή οι φαρμακοποιοί το αυτονόητο να περιφρουρήσουν το επάγγελμά τους απέναντι σε μία παγκόσμια πρωτοτυπία;» Πάνω σε αυτό το θέμα μάλιστα υπενθύμισε ότι «όταν ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας που εξελέγη το 2019 μου ζήτησε να δώσουμε εμείς τα φάρμακα αυτά, τα δώσαμε δωρεάν».
Δείτε το σχετικό βίντεο