Η μετάγγιση αίματος είναι μια κρίσιμη ιατρική διαδικασία που σώζει ζωές όταν κριθεί απαραίτητη, όμως απαιτείται μεγάλη προσοχή για να αποφευχθούν σοβαρά ιατρικά λάθη διότι μπορεί α αποβούν μοιραία. Ένα από τα πιο επικίνδυνα σφάλματα που μπορεί να συμβεί είναι η μετάγγιση λάθος ομάδας αίματος, το οποίο μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές έως και θανατηφόρες αντιδράσεις.
Το αίμα ταξινομείται σε διάφορες ομάδες, βασιζόμενο στην ύπαρξη ή απουσία συγκεκριμένων αντιγόνων στην επιφάνεια των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Οι κύριες κατηγορίες είναι οι ομάδες Α, Β, AB, και O, ενώ υπάρχει και η Rh κατανομή (θετικό ή αρνητικό). Η ύπαρξη αυτών των αντιγόνων καθορίζει το είδος του αίματος που μπορεί να δεχθεί ένας ασθενής χωρίς πρόκληση ανοσολογικής αντίδρασης.
Η μετάγγιση λάθος ομάδας αίματος στο Τζάνειο Νοσοκομείο προκάλεσε αιμόλυση στην ασθενή, μία κρίσιμη και δυνητικά θανατηφόρα κατάσταση.
Τι συμβαίνει στον οργανισμό όταν χορηγείται λάθος ομάδα αίματος
Όταν χορηγείται αίμα λάθος ομάδας, το σώμα του λήπτη μπορεί να αναγνωρίσει τα ξένα αντιγόνα ως απειλές, ενεργοποιώντας το ανοσοποιητικό σύστημα να επιτεθεί στα μεταγγισμένα ερυθρά αιμοσφαίρια. Αυτή η ανοσολογική αντίδραση μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφή των ερυθρών αιμοσφαιρίων, απελευθέρωση τοξικών υποπροϊόντων, και ενεργοποίηση συστηματικών ανοσολογικών και φλεγμονωδών αντιδράσεων.
Σε αυτή την περίπτωση ο οργανισμός αντιδρά και οι κλινικές επιπτώσεις από τη μετάγγιση λάθος ομάδας αίματος μπορεί να περιλαμβάνουν:
Αιμολυτική αντίδραση: Αυτή είναι μια οξεία, δυνητικά θανατηφόρα κατάσταση όπου τα αντίσωμα του λήπτη καταστρέφουν άμεσα τα μεταγγισμένα κύτταρα. Αν η αιμόλυση ανακαλυφθεί άμεσα και εφαρμοστούν ταχύτατα τα κατάλληλα μέτρα, ο κίνδυνος θανάτου μπορεί να μετριαστεί ή να αποφευχθεί. Η προληπτική και άμεση ιατρική επέμβαση είναι ζωτικής σημασίας για τη σωτηρία του ασθενούς. Το πρώτο βήμα σύμφωνα ε τους ειδικούς, είναι η άμεση διακοπή της μεταγγιστικής διαδικασίας για να σταματήσει η εισροή επιπλέον ξένων ερυθρών αιμοσφαιρίων στο σώμα.
Συνήθως χορηγούνται υγρά (ενδοφλέβια) για να διατηρηθεί η καρδιακή λειτουργία και να βοηθήσει τα νεφρά να απομακρύνουν τα αιμοσφαιρίνικα προϊόντα από το αίμα. Με την ταχεία ενυδάτωση, βοηθάται η νεφρική απομάκρυνση των αιμοσφαιρινικών προϊόντων που μπορούν να προκαλέσουν βλάβη στους νεφρούς. Μπορεί ακόμα και να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση για την αντιμετώπιση θρόμβου που ενδέχεται να δημιουργηθεί, όπως στην περίπτωση της ασθενούς στο Τζάνειο.
Άλλες σοβαρές αντιδράσεις του οργανισμού στην λάθος μετάγγιση
Υποτάση και σοκ: Οι αντιδράσεις μπορεί να οδηγήσουν σε κρίσιμη πτώση της αρτηριακής πίεσης, προκαλώντας σοκ και οργανική ανεπάρκεια.
Οξεία νεφρική ανεπάρκεια: Τα προϊόντα από τη διάσπαση των ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορούν να βλάψουν σοβαρά τα νεφρά, οδηγώντας σε οξεία νεφρική ανεπάρκεια.
Διάχυτη ενδοαγγειακή πήξη (DIC): Η ενεργοποίηση της πήξεως μπορεί να οδηγήσει σε επικίνδυνη αιμορραγία και θρόμβους.
Η πρόληψη τέτοιων επικίνδυνων αντιδράσεων απαιτεί αυστηρούς ελέγχους στους μηχανισμούς ελέγχου και διαχείρισης της διαδικασίας μετάγγισης. Αυτό περιλαμβάνει. Είναι πολύ σημαντικός ο ακριβής καθορισμός της αιματολογικής ομάδας, με συστηματικό και επαναλαμβανόμενο έλεγχος της ομάδας αίματος του λήπτη και του δότη. Ο διπλός έλεγχος διασφαλίζει από πολλαπλούς επαγγελματίες υγείας ότι η ομάδα αίματος έχει ελεγχθεί σωστά πριν τη μετάγγιση.
Είναι επιτακτική ανάγκη για τις ιατρικές ομάδες να τηρούν αυστηρά τα πρωτόκολλα ασφάλειας για την προστασία των ασθενών με συνεχή εκπαίδευση. .