Ένας νέος τύπος σκιαγραφικού μέσου για τη μαγνητική τομογραφία ενδέχεται να επιτρέψει στους γιατρούς να διαγιγνώσκουν τον καρκίνο του πνεύμονα σε πολύ πρωιμότερο στάδιο απ’ ό,τι είναι σήμερα εφικτό, σύμφωνα με νέα ερευνητικά δεδομένα.
Από τη Ρούλα Σκουρογιάννη
Σε πειραματικές μελέτες σε ζώα εργαστηρίου, το σκιαγραφικό μέσο πρωτεϊνικής βάσης με την ονομασία hProCA32.Collagen2, το οποίο αναπτύσσεται από την εταιρεία InLighta BioSciences, επέτρεψε την αναγνώριση πνευμονικών όγκων και μεταστάσεων μεγέθους μόλις 1 χιλιοστού, όπως αναφέρεται σε δημοσίευση στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances*.
Το πρόβλημα της καθυστερημένης διάγνωσης
Ο καρκίνος του πνεύμονα διαγιγνώσκεται συχνά μόνο αφού έχει ήδη επεκταθεί, σε μια φάση δηλαδή όπου οι θεραπευτικές επιλογές είναι πια περιορισμένες, επισημαίνει η επικεφαλής της μελέτης Janny Yang, ιδρύτρια και επιστημονική διευθύντρια της InLighta.
Όπως εξηγεί, η συγκεκριμένη τεχνολογία μπορεί να ανιχνεύσει μικροσκοπικούς όγκους και «κρυφές» μεταστάσεις χωρίς να εκθέτει τους ασθενείς σε ακτινοβολία. Παράλληλα, βοηθά να αποκαλυφθεί πόσο επιθετικός είναι ένας καρκίνος και πόσο πιθανό είναι να δώσει μεταστάσεις, κάτι που θα μπορούσε να μειώσει την ανάγκη για επεμβατικές βιοψίες.
Πώς λειτουργεί: Στόχος το κολλαγόνο τύπου I
Το σκιαγραφικό hProCA32.Collagen2 στοχεύει μια δομική πρωτεΐνη, το κολλαγόνο τύπου I, το οποίο απαντάται σε αυξημένα επίπεδα στους επιθετικούς πνευμονικούς όγκους και στις μεταστατικές εστίες. Αντί δηλαδή να «φωτίζει» απλώς τον ιστό, το νέο μέσο συνδέεται επιλεκτικά με ένα βιολογικό σημάδι που χαρακτηρίζει την καρκινική δραστηριότητα — και αυτό είναι που του επιτρέπει να αναδεικνύει βλάβες τόσο μικρές που διαφεύγουν από τις συμβατικές απεικονιστικές μεθόδους.
Πέρα από τη διάγνωση: Ο δρόμος προς την εξατομικευμένη θεραπεία
Τα ευρήματα, σύμφωνα με τους ερευνητές, μπορεί να έχουν σημαντικές προεκτάσεις και για την εξατομικευμένη αντιμετώπιση του καρκίνου.
Δίνοντας στους γιατρούς τη δυνατότητα να «δουν» την αναδιαμόρφωση του κολλαγόνου μέσα στον όγκο — τη διαδικασία κατά την οποία παλαιές ή κατεστραμμένες ίνες κολλαγόνου διασπώνται και αντικαθίστανται από νέες, διαφορετικά οργανωμένες πρωτεΐνες — η τεχνολογία θα μπορούσε τελικά να συμβάλει στον εντοπισμό των ασθενών υψηλού κινδύνου, στην καθοδήγηση της επιλογής θεραπείας και στην παρακολούθηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία με την πάροδο του χρόνου.
«Αλλάζει τα δεδομένα»
Πρόκειται για μια εξέλιξη που ανατρέπει τα δεδομένα στη διάγνωση του καρκίνου και στην ιατρική ακριβείας, σημειώνει η Yang. Όπως αναφέρει, για πρώτη φορά αποδεικνύεται ότι μια μαγνητική τομογραφία ακριβείας μπορεί να ανιχνεύσει μικροσκοπικούς όγκους και μεταστάσεις σε ολόκληρο το σώμα χωρίς τη χρήση επιβλαβούς ακτινοβολίας, προσφέροντας ταυτόχρονα κρίσιμες ενδείξεις για το πόσο επιθετικά ενδέχεται να συμπεριφερθεί η νόσος.
Τα αποτελέσματα προέρχονται προς το παρόν από προκλινικές μελέτες σε πειραματόζωα και θα χρειαστούν κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους πριν η μέθοδος μπορέσει να ενταχθεί στην καθημερινή ιατρική πράξη.
Περισσότερα στοιχεία για τη δημοσίευση στο Science Advances είναι διαθέσιμα στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adz6815?utm_source=Sailthru&utm_medium=Newsletter&utm_campaign=Health-Rounds&utm_term=091526&lctg=63e121d07a7ced439a0e2587