Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Η πολύωρη χρήση της πλατφόρμας Χ (πρώην Twitter) κατά τη διάρκεια της νύχτας επηρεάζει αρνητικά την ψυχική υγεία σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ.
Η μελέτη χρησιμοποίησε δεδομένα από 310 ενήλικες στο Ηνωμένο Βασίλειο, ηλικίας 18 έως 60 ετών, για να συγκρίνει την ψυχική υγεία των ατόμων που έκαναν αναρτήσεις στο Twitter αργά το βράδυ – μεταξύ 11 μ.μ. και 5 π.μ. – με εκείνων που δημοσίευαν κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Όλο οι συμμετέχοντες είχαν δώσει άδεια στους ερευνητές να χρησιμοποιήσουν στοιχεία από τους λογαριασμούς τους στο Twitter, με σκοπό να μελετηθεί η σχέση ανάμεσα στις διαδικτυακές τους συνήθειες και την ψυχική ευεξία.
Συνολικά εξετάστηκαν 18.288 tweets, τα οποία συγκρίθηκαν με τα αποτελέσματα τυποποιημένων ερωτηματολογίων ψυχικής υγείας. Για μεγαλύτερη ακρίβεια, οι ερευνητές έλαβαν υπόψη μόνο τις αναρτήσεις που έγιναν μέσα σε δύο εβδομάδες από τη συμπλήρωση των ερωτηματολογίων, ώστε να διασφαλιστεί η χρονική συνάφεια.
Η συλλογή των δεδομένων έγινε κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, μια περίοδο που άλλαξε σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο πολλοί άνθρωποι χρησιμοποιούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η επίδραση του Twitter στη ψυχική ευεξία
Η μελέτη διαπίστωσε ότι τα άτομα που έκαναν αναρτήσεις στο Twitter κατά τη διάρκεια της νύχτας – από τις 11 το βράδυ έως τις 5 το πρωί – παρουσίαζαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα ψυχικής ευεξίας σε σύγκριση με εκείνα που έκαναν αναρτήσεις κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Αν και η επίδραση αυτή εξηγεί περίπου μόνο το 2% της διακύμανσης στην ψυχική κατάσταση των συμμετεχόντων, το ποσοστό είναι συγκρίσιμο με τις αρνητικές επιπτώσεις που έχουν άλλοι γνωστοί παράγοντες, όπως η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ ή η χρήση μαριχουάνας.
Οι ερευνητές εξηγούν ότι η ενεργή χρήση κοινωνικών δικτύων τη νύχτα μπορεί να καθυστερεί ή να διαταράσσει τον ύπνο, μειώνοντας έτσι τη διάρκειά του και την ποιότητά του. Αυτό, με τη σειρά του, επιβαρύνει την ψυχική υγεία και αυξάνει τα επίπεδα κόπωσης, άγχους και κακής διάθεσης.
«Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν έχουν ομοιόμορφη επίδραση στην ψυχική υγεία· εξαρτάται από το πώς και πότε τα χρησιμοποιούμε. Η μελέτη μας αναδεικνύει τον πιθανό κίνδυνο μιας συγκεκριμένης συμπεριφοράς: της νυχτερινής ανάρτησης περιεχομένου. Η πρόσβαση σε πραγματικά δεδομένα από κοινωνικά δίκτυα μάς επιτρέπει να κατανοήσουμε βαθύτερα τη σχέση ανάμεσα στη διαδικτυακή συμπεριφορά και την ψυχική ευεξία», εξηγεί ο Δρ. Daniel Joinson, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας.
Η σημασία των ευρημάτων
Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα ευρήματα της μελέτης αναδεικνύουν την ανάγκη για νέες ρυθμίσεις και οδηγίες – ιδιαίτερα στα ανήλικα και νεανικά κοινά – σχετικά με τη νυχτερινή χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Ορισμένες πλατφόρμες, όπως το TikTok, έχουν ήδη υιοθετήσει λειτουργίες όπως το “Wind Down”, που εμφανίζει χαλαρωτικά βίντεο και υπενθυμίσεις για ύπνο, σε συνδυασμό με εκπαιδευτικές καμπάνιες για ευάλωτες ομάδες, πρωτοβουλίες που μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην πρόληψη των αρνητικών επιπτώσεων της νυχτερινής χρήσης των social media.
Η ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ σχεδιάζει να συνεχίσει την έρευνα, εστιάζοντας στο πώς η διαδικτυακή έκφραση συναισθημάτων και οι αλληλεπιδράσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επηρεάζουν την ψυχική υγεία σε βάθος χρόνου.
Τα ευρήματα της μελέτης δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό Scientific Reports.