Από τη Γιάννα Τριανταφύλλη.
Η χοληστερίνη είναι ένα λιπίδιο που υπάρχει φυσικά στον οργανισμό και, σε φυσιολογικά όρια, είναι εξαιρετικά απαραίτητη για τη σωστή λειτουργία του, καθώς συμβάλλει στη δομή των κυτταρικών μεμβρανών, στην καλή λειτουργία των ορμονών, στην παραγωγή χολικών οξέων που βοηθούν στην πέψη και στην παραγωγή βιταμίνης D.
Ο οργανισμός παράγει περίπου το 75% της χοληστερίνης που χρειάζεται, ενώ το υπόλοιπο 25% προέρχεται από τη διατροφή που καταναλώνουμε.
Πότε η χοληστερίνη γίνεται πρόβλημα
Όταν τα επίπεδα χοληστερίνης στο αίμα είναι υψηλά, μπορεί να σχηματιστούν αθηρωματικές πλάκες στα αιμοφόρα αγγεία. Οι πλάκες αυτές δυσκολεύουν τη ροή του αίματος και σε περίπτωση που σπάσουν, μπορεί να δημιουργηθούν θρόμβοι που συχνά οδηγούν σε έμφραγμα ή εγκεφαλικό.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, όσο περισσότερο διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα οι τιμές της χοληστερίνης, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων. Κάθε δεκαετία με αυξημένη χοληστερίνη συνεπάγεται περίπου 40% μεγαλύτερη πιθανότητα εκδήλωσης καρδιοπάθειας.
«Κακή» και «καλή» χοληστερίνη
Οι δύο βασικοί τύποι λιποπρωτεϊνών είναι η LDL (Low-Density Lipoprotein – λιποπρωτεΐνη χαμηλής πυκνότητας) και η HDL (High-Density Lipoprotein – λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας).
Η LDL αποκαλείται και «κακή» χοληστερίνη, γιατί όταν τα επίπεδά της αυξηθούν υπερβολικά, δημιουργούν αθηρωματικές πλάκες στα τοιχώματα των αρτηριών που περιορίζουν τη ροή του αίματος, προκαλώντας αθηροσκλήρωση. Εάν σχηματισθεί στην περιοχή αυτή ένας θρόμβος από ρήξη της αθηρωματικής πλάκας, προκαλείται απόφραξη του αγγείου, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε έμφραγμα του μυοκαρδίου και εγκεφαλικό επεισόδιο.
Αντίθετα, η HDL χαρακτηρίζεται «καλή» χοληστερίνη, επειδή βοηθά στη μεταφορά της χοληστερίνης από τις αρτηρίες πίσω στο συκώτι, όπου καταστρέφεται και αποβάλλεται από τον οργανισμό, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων. Όσο υψηλότερα είναι τα επίπεδα της HDL, τόσο μεγαλύτερη είναι η προστασία έναντι των καρδιαγγειακών προβλημάτων.
Η «καλή» HDL και η «κακή» LDL χοληστερίνη είναι ουσιαστικά οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος, ωστόσο εκτελούν διαφορετικές λειτουργίες στον οργανισμό και η διάκρισή τους είναι σημαντική για τη συνολική αξιολόγηση του καρδιαγγειακού κινδύνου.
Η τακτική παρακολούθηση των επιπέδων της ολικής, της LDL και της HDL χοληστερίνης μέσω αιματολογικών εξετάσεων συμβάλλει στη σωστή διαχείριση της υγείας της καρδιάς, επιτρέποντας την έγκαιρη λήψη μέτρων πρόληψης και θεραπείας όταν κριθεί αναγκαίο.
Γενικά μέτρα πρόληψης
Η πιο αποτελεσματική αντιμετώπιση της υψηλής χοληστερίνης είναι η πρόληψη μέσω ενός υγιεινού τρόπου ζωής.
Για την πρόληψη της αύξησης χοληστερίνης οι ειδικοί συνιστούν:
• Ακολουθήστε μια διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά και προϊόντα ολικής άλεσης, περιορίζοντας την κατανάλωση αλατιού.
• Μειώστε τα ζωικά λίπη και προτιμήστε «καλά» λιπαρά, όπως το ελαιόλαδο, με μέτρο.
• Διατηρήστε ένα υγιές βάρος και απαλλαγείτε από τα περιττά κιλά.
• Σταματήστε το κάπνισμα.
• Ασκηθείτε τακτικά, ιδανικά για τουλάχιστον 30 λεπτά, 3-4 φορές την εβδομάδα.
• Περιορίστε την κατανάλωση αλκοόλ.
• Περιορίστε το άγχος σας.