Η χρήση κάνναβης στους νέους αυξάνεται ανησυχητικά, ενώ οι μύθοι περί «αθώας» ουσίας διαλύονται. Ο ΕΟΠΑΕ προειδοποιεί για τις σοβαρές επιπτώσεις στην εγκεφαλική ανάπτυξη, την ψυχική υγεία και τη σχολική απόδοση των εφήβων, ζητώντας άμεση ενημέρωση και πρόληψη.
Κάνναβη και ανάπτυξη των νέων – Ένα ζήτημα δημόσιας υγείας που απαιτεί δράση
Με αφορμή πρόσφατο περιστατικό κατάρρευσης μαθητή σε σχολικό χώρο μετά από χρήση κάνναβης, ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ) επαναφέρει στο προσκήνιο τις σοβαρές επιπτώσεις που έχει η χρήση της, ιδίως σε εφήβους και νεαρά άτομα.
Η κουλτούρα αποδοχής και η παραπληροφόρηση γύρω από την κάνναβη έχουν δημιουργήσει ένα επικίνδυνο τοπίο: ολοένα και περισσότεροι νέοι τη θεωρούν «ακίνδυνη» ή «φυσική» επιλογή, χωρίς να γνωρίζουν τις πραγματικές συνέπειες.
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο – Ο ρόλος του ενδοκανναβινοειδούς συστήματος
Το ενδοκανναβινοειδές σύστημα είναι ένας βασικός ρυθμιστής της ισορροπίας του οργανισμού, επηρεάζοντας τη διάθεση, τη μνήμη, τον μεταβολισμό, τον καρδιακό ρυθμό και τη γνωστική λειτουργία.
Η τετραϋδροκανναβινόλη (THC), δραστική ουσία της κάνναβης, προσδένεται στους υποδοχείς αυτού του συστήματος και μπορεί να διαταράξει τη φυσιολογική νευρολογική ανάπτυξη, ιδίως σε εφήβους, των οποίων ο εγκέφαλος βρίσκεται σε φάση ωρίμανσης.
Η χρόνια ή πρώιμη χρήση συνδέεται με:
· Εξασθένηση μνήμης και συγκέντρωσης
· Πτώση σχολικών επιδόσεων
· Δυσκολία λήψης αποφάσεων
· Αυξημένο κίνδυνο για ψυχώσεις, σχιζοφρένεια και κατάθλιψη
· Απώλεια κινήτρων και κοινωνική απομόνωση
Συνθετικά και ημισυνθετικά κανναβινοειδή – Μια επικίνδυνη μετάλλαξη
Η φυσική κάνναβη περιέχει δύο βασικές ουσίες:
· THC, ψυχοδραστική, που δρα στο κεντρικό νευρικό σύστημα.
· CBD, μη ψυχοδραστική, με ηπιότερη επίδραση.
Ωστόσο, τα ημισυνθετικά και συνθετικά κανναβινοειδή είναι πολλαπλάσια ισχυρότερα και ενέχουν υψηλό κίνδυνο για σοβαρές ψυχωσικές αντιδράσεις, καρδιακές αρρυθμίες, σπασμούς, ακόμα και κώμα ή θάνατο.
Κυκλοφορούν σε μορφές γνωστές ως skunk, spice, bonsai, black mamba κ.ά., συχνά παραπλανώντας τους νέους με ετικέτες “νόμιμων” προϊόντων.
Η κατάσταση στην Ελλάδα – Τα στοιχεία που ανησυχούν
Σύμφωνα με την πανευρωπαϊκή έρευνα ESPAD (2024):
· Η κάνναβη παραμένει η πιο διαδεδομένη παράνομη ουσία στην Ελλάδα.
· 1 στους 9 μαθητές έχει κάνει χρήση έστω μία φορά.
· Πάνω από τους μισούς θεωρούν τη δοκιμή της ακίνδυνη.
· 1 στους 3 δηλώνει ότι μπορεί να τη βρει εύκολα.
· Ορισμένοι έχουν νοσηλευτεί σε επείγοντα μετά από χρήση κάνναβης ή άλλων ουσιών.
Τα στοιχεία αυτά αποδεικνύουν ότι η λανθασμένη αντίληψη περί “αθώας” κάνναβης έχει παγιωθεί, ενώ η πρόληψη και η ενημέρωση δεν έχουν φτάσει ακόμη αποτελεσματικά στα σχολεία και τις οικογένειες.
Η θέση του ΕΟΠΑΕ – Η σωστή πληροφόρηση είναι κοινωνική ευθύνη
Ο ΕΟΠΑΕ τονίζει ότι η πρόληψη πρέπει να στηρίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και να υλοποιείται μέσα από συντονισμένες δράσεις ενημέρωσης σε σχολεία και κοινότητες.
Στόχος είναι η ενδυνάμωση των νέων, η προστασία της ψυχικής τους υγείας και η απομάκρυνση από εξαρτητικές συμπεριφορές.
Η ενημέρωση δεν είναι επιλογή – είναι καθήκον προς τη νέα γενιά.
Η Ελλάδα στην Ε.Ε. – Ανάγκη για κοινή ευρωπαϊκή δράση
Στην πρόσφατη σύνοδο της Οριζόντιας Ομάδας για τα Ναρκωτικά του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (4 Νοεμβρίου 2025), ο Εθνικός Συντονιστής για τις Εξαρτήσεις, κ. Θεοχάρης, ζήτησε καθολική εφαρμογή ελέγχου των συνθετικών καναβινοειδών σε όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε.
Πρότεινε επίσης τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης (EWS) και την εντατικοποίηση των δράσεων ενημέρωσης, τονίζοντας πως η ελλιπής πληροφόρηση οδηγεί σε αυξημένα περιστατικά χρήσης και εξάρτησης.
Ένα μήνυμα ευθύνης
Η χρήση κάνναβης από ανήλικους δεν είναι αθώα – είναι θέμα δημόσιας υγείας που απαιτεί άμεση, συλλογική απάντηση.
Ο ΕΟΠΑΕ συνεχίζει τις παρεμβάσεις πρόληψης και υποστήριξης νέων σε όλη τη χώρα, με στόχο μια κοινωνία ενημερωμένη, ασφαλή και ελεύθερη από εξαρτήσεις.