Μνήμη, εγρήγορση και δικαιώματα: Το πραγματικό μήνυμα της ημέρας κατά του HIV/AIDS
Η Παγκόσμια Ημέρα κατά του HIV/AIDS (1η Δεκεμβρίου) αποτελεί μια ημέρα μνήμης για όσες και όσους χάθηκαν τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες εξαιτίας του AIDS. Παράλληλα, υπενθυμίζει την ανάγκη να συνεχιστεί ο αγώνας για ισότιμη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, πρόληψη και θεραπεία, καθώς και για τη διασφάλιση αξιοπρέπειας και κοινωνικής δικαιοσύνης για όλα τα άτομα που ζουν με τον ιό.
Η επιστήμη προχωρά – Το στίγμα επιμένει
Η πρόοδος της ιατρικής έχει μετατρέψει τον HIV σε μια χρόνια, διαχειρίσιμη κατάσταση. Η σύγχρονη θεραπεία επιτρέπει στους ανθρώπους με HIV να διατηρούν άριστη υγεία και να μη μεταδίδουν τον ιό, ακόμη και σε σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό. Ωστόσο, ο κοινωνικός στιγματισμός και οι διακρίσεις εξακολουθούν να επιβαρύνουν την καθημερινότητά τους. Η ελλιπής ενημέρωση και οι βαθιά ριζωμένες προκαταλήψεις παραμένουν εμπόδιο στην επιδημιολογική και κοινωνική πρόοδο.
Πρόληψη: Ισχυρά εργαλεία, αδύναμη αξιοποίηση
Παρά τη διαθεσιμότητα αποτελεσματικών μέσων πρόληψης –μεταξύ των οποίων η προφυλακτική αγωγή PrEP που πλέον προσφέρεται και στην Ελλάδα– η παγκόσμια κοινότητα απέχει σημαντικά από τον στόχο για τον τερματισμό της επιδημίας. Το σχέδιο 95-95-95 έως το 2030 παραμένει μακρινό, ενώ περίπου 40 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σήμερα με τον HIV. Οι περικοπές χρηματοδότησης σε προγράμματα έρευνας και πρόληψης στις ΗΠΑ δημιουργούν νέους κινδύνους, όπως προειδοποιεί το UNAIDS, απειλώντας να αντιστρέψουν τις δύσκολα κερδισμένες προόδους.
Ελλάδα: Τα νέα δεδομένα και οι ανησυχίες της επιδημιολογικής εικόνας
Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, στο πρώτο δεκάμηνο του 2025 καταγράφηκαν 526 νέες διαγνώσεις. Αν και ο αριθμός είναι ελαφρώς μειωμένος σε σχέση με πέρυσι, παραμένει μακριά από τον στόχο του μηδενισμού νέων κρουσμάτων. Ιδιαίτερα ανησυχητικά στοιχεία είναι:
· Η άνοδος των μολύνσεων μέσω ετεροφυλοφιλικής σεξουαλικής επαφής, που καταρρίπτει παρωχημένα στερεότυπα.
· Το 38,4% των νέων διαγνώσεων αφορά άτομα μη ελληνικής καταγωγής, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη στοχευμένων παρεμβάσεων για τους μετακινούμενους πληθυσμούς.
· Το 52% των νέων περιστατικών διαγνώστηκε καθυστερημένα, με υψηλότερα ποσοστά σε γυναίκες, ετερόφυλα άτομα και ανθρώπους άνω των 50 ετών – ένδειξη ότι η ενημέρωση πρέπει να αφορά το σύνολο της κοινωνίας.
Οι προτεραιότητες του Συλλόγου Οροθετικών Ελλάδος
Ο Σύλλογος θέτει στο επίκεντρο της διεκδίκησής του:
1. Την ενίσχυση των Μονάδων Λοιμώξεων με επαρκές ιατρικό, νοσηλευτικό και διοικητικό προσωπικό.
2. Πολιτικές κατά του στίγματος και των διακρίσεων εις βάρος ανθρώπων που ζουν με HIV και άλλων ευάλωτων ομάδων.
3. Την άμεση λειτουργία της μονάδας υποβοηθούμενης αναπαραγωγής στο ΓΝ «Αττικόν».
4. Την ενσωμάτωση της σεξουαλικής αγωγής στα σχολεία.
5. Την ευκολότερη πρόσβαση στην εξέταση μέσω ταχυδρομικών self-tests.
6. Την ενίσχυση των υπηρεσιών μείωσης βλάβης για χρήστες ψυχοδραστικών ουσιών.
Δράσεις για την Ημέρα: Τα Checkpoint στο πλευρό της κοινότητας
Με αφορμή τη φετινή ημέρα, το Checkpoint της Θετικής Φωνής συνεργάζεται με τη MAC Cosmetics. Από τις 15:00 έως τις 20:00, ένα pop-up checkpoint στο κατάστημα της MAC στην Ερμού προσφέρει δωρεάν και γρήγορα τεστ για HIV.
Τεστ για HIV, σύφιλη και ηπατίτιδες Β & C πραγματοποιούνται δωρεάν στα κέντρα Checkpoint σε Αθήνα (Πιττάκη 4, Μοναστηράκι) και Θεσσαλονίκη (Εγνατία 112). Από τις 12 Δεκεμβρίου, λειτουργεί και η νέα υπηρεσία PrEP Info Point, όπου οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενημερωθούν υπεύθυνα για την προφυλακτική αγωγή PrEP.
Τα ραντεβού για τεστ κλείνονται μέσω της πλατφόρμας: booking.mycheckpoint.gr.
Ο HIV δεν έχει τελειώσει. Υπάρχουν ακόμη πολλά να κατακτηθούν.
Δεν είμαστε όλοι εδώ, αλλά είμαστε ακόμη εδώ.