Ένα νέο κύμα ανησυχίας και ισχυρών αναταράξεων προκαλεί στην παγκόσμια φαρμακευτική αγορά η πρόθεση του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να επιβάλει εξοντωτικούς δασμούς έως και 200% στα εισαγόμενα γενόσημα φάρμακα, όπως ήδη είχαμε γράψει στο Dailypharmanews. Παρά τη σημαντική ανάπτυξη που καταγράφει ο τομέας των γενοσήμων στις Ηνωμένες Πολιτείες τα τελευταία χρόνια, η βιομηχανία εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρά δομικά εμπόδια, τόσο στο σύστημα προμηθειών όσο και στις αποζημιώσεις των σκευασμάτων. Η ανακοίνωση της πρότασης αυτής έχει ήδη ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων από οργανώσεις ασθενών, εκπροσώπους της φαρμακοβιομηχανίας και διεθνείς αναλυτές, οι οποίοι προειδοποιούν για αύξηση του κόστους περίθαλψης και σοβαρές ελλείψεις σε θεραπείες πρώτης γραμμής.
Από τη Ρούλα Σκουρογιάννη
Το σταδιακό σχέδιο των δασμών και το χρονοδιάγραμμα
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου, το σχέδιο προβλέπει μια μεταβατική περίοδο δύο ετών, ξεκινώντας από την 1η Αυγούστου, κατά την οποία ο δασμολογικός συντελεστής για τα εισαγόμενα γενόσημα φάρμακα θα παραμείνει στο 0%. Ωστόσο, μετά την πάροδο των δύο αυτών ετών, ο δασμός προτείνεται να αυξηθεί απότομα στο 100% για έναν χρόνο, ενώ στη συνέχεια θα εκτιναχθεί στο 200%.
Η ανακοίνωση αυτή προκάλεσε αμέσως τριγμούς στις διεθνείς αγορές. Οι μετοχές των ινδικών φαρμακευτικών εταιρειών, οι οποίες αποτελούν τον κύριο τροφοδότη της αμερικανικής αγοράς με προσβάσιμα γενόσημα σκευάσματα, σημείωσαν άμεση πτώση κατά 1,3%. Την ίδια στιγμή, ευρωπαϊκοί κολοσσοί του κλάδου, όπως η ελβετική Sandoz, σημείωσαν πως βρίσκονται σε διαρκή διαβούλευση με τους αρμόδιους φορείς χάραξης πολιτικής, προκειμένου να αξιολογηθούν οι επιπτώσεις της απόφασης.
Δομικές στρεβλώσεις και η θέση της φαρμακοβιομηχανίας
Από την πλευρά της βιομηχανίας, ο John Murphy III, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Ένωσης για τα Προσβάσιμα Φάρμακα (Association for Accessible Medicines), υπογράμμισε ότι ο τομέας έχει σημειώσει ουσιαστική πρόοδο στις ΗΠΑ μέσω στοχευμένων επενδύσεων σε όλο το μήκος της εφοδιαστικής αλυσίδας. Παρ’ όλα αυτά, όπως σημείωσε, τα βαθιά ριζωμένα δομικά προβλήματα στους μηχανισμούς αγοράς και αποζημίωσης συνεχίζουν να φράζουν τον δρόμο για την περαιτέρω ανάπτυξη του κλάδου.
Ο εκπρόσωπος του κλάδου τόνισε ότι η βιομηχανία διαθέτει μια σειρά από νομοθετικές και ρυθμιστικές προτάσεις που μπορούν να θεραπεύσουν τις ατέλειες της αγοράς, εκφράζοντας την ετοιμότητά του για έναν εποικοδομητικό διάλογο τόσο με την αμερικανική κυβέρνηση όσο και με το Κογκρέσο.
Σφοδρές αντιδράσεις από οργανώσεις ασθενών και διεθνή μέσα
Η προοπτική επιβολής τόσο υψηλών δασμών έχει προκαλέσει έντονες επικρίσεις από διεθνείς αναλυτές και οργανώσεις προστασίας των δικαιωμάτων των ασθενών. Η Merith Basey, διευθύνουσα σύμβουλος της οργάνωσης «Patients For Affordable Drugs», τόνισε με εμφανή ανησυχία ότι η επιβολή μαζικών δασμών στα γενόσημα φάρμακα ενέχει τον άμεσο κίνδυνο να καταστήσει ακριβότερες και λιγότερο προσβάσιμες τις οικονομικές θεραπείες από τις οποίες εξαρτώνται καθημερινά εκατομμύρια Αμερικανοί πολίτες.
Διεθνή μέσα ενημέρωσης και ειδικοί της υγειονομικής πολιτικής επισημαίνουν ότι μια τέτοια προστατευτική τακτική κινδυνεύει να φέρει τα αντίθετα από τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Αντί να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή, ενδέχεται να οδηγήσει σε κύμα ελλείψεων βασικών φαρμάκων, επιβαρύνοντας περαιτέρω τους προϋπολογισμούς των νοικοκυριών και των ασφαλιστικών ταμείων. Καθώς τα γενόσημα καλύπτουν τη συντριπτική πλειονότητα των συνταγογραφούμενων φαρμάκων στις ΗΠΑ, η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με έκδηλη αγωνία τις επόμενες κινήσεις της αμερικανικής διοίκησης και τις πιθανές αλυσιδωτές επιπτώσεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα.