Το φετινό κύμα γρίπης, που στα δημοσιογραφικά ρεπορτάζ, διεθνώς, έχει χαρακτηριστεί «σούπερ γρίπη» (“super flu”), προκαλεί αυξημένη ανησυχία στις υγειονομικές αρχές σε πολλές χώρες ανά τον κόσμο, με σοβαρά κύματα νοσηλειών, ιδιαίτερα στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ. Τα νοσηλευτικά συστήματα αντιμετωπίζουν έντονη πίεση, με αυξημένες εισαγωγές στα νοσοκομεία και κατά τόπους κρίσιμες καταστάσεις.
Από τη Ρούλα Σκουρογιάννη
Τι εννοούμε με τον όρο «σούπερ γρίπη»;
Ο όρος δεν αναφέρεται σε κάποιο νέο είδος ιού, αλλά σε μια «πιο επιθετική» φετινή παραλλαγή της εποχικής γρίπης, κυρίως του στελέχους Influenza A H3N2, υποκλάδος K, που φαίνεται να προκαλεί πιο εκτεταμένη και σοβαρή νόσο από ό,τι συνήθως παρατηρείται. Αυτό το στέλεχος σχετίζεται με:
- πιο έντονα συμπτώματα,
- πιο υψηλά ποσοστά νοσηλειών,
- πιο γρήγορη διάδοση στον πληθυσμό.
Οι ειδικοί θεωρούν ότι η φετινή γρίπη ξεκίνησε νωρίτερα και εξαπλώνεται πιο εύκολα, εν μέρει επειδή το στέλεχος έχει μεταλλαχθεί αρκετά και ίσως να προστατεύει λιγότερο το τρέχον εμβόλιο από ό,τι θα έπρεπε, αφήνοντας σημαντικό μέρος του πληθυσμού πιο ευάλωτο.
Πρόσφατα, μιλώντας στο DailyPharmaNews, η Δρ. Μάτα Τσικρικά, Πρόεδρος της Ομάδας Προαγωγής Υγείας & Διακοπής Καπνίσματος της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας και Πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας, είχε εξηγήσει πώς το υποστέλεχος Κ δεν αποτελεί «νέα μορφή» γρίπης, αλλά μια παραλλαγή που εντάσσεται στο ήδη γνωστό φάσμα του ιού Α(H3N2). Αυτό που οι επιστήμονες παρακολουθούν στενά είναι η πιθανή αυξημένη μεταδοτικότητα ή κάποια διαφοροποιημένη αντίδραση απέναντι στο ανοσοποιητικό σύστημα. Η επιδημιολογική επιτήρηση τέτοιων στελεχών είναι απολύτως φυσιολογική διαδικασία και δεν αποτελεί λόγο ανησυχίας για τον γενικό πληθυσμό.
Πού εντοπίζεται η έξαρση;
– Ηνωμένο Βασίλειο & Ευρώπη: Οι υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης έχουν καταγράψει ρεκόρ επισκέψεων και εισαγωγών σε νοσοκομεία λόγω της γρίπης. Ο αριθμός παιδιών ηλικίας 5-14 που διαγιγνώσκονται με γρίπη σε ορισμένες περιοχές είναι πολύ υψηλός.
– Ιρλανδία: Καταγράφεται διπλασιασμός των νοσηλειών για γρίπη και COVID-19.
– Γαλλία, Ισπανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες: Τα συστήματα Υγείας βρίσκονται σε συναγερμό πριν το κύριο κύμα.
Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τους ειδικούς αναμένεται αύξηση κρουσμάτων μέσα στις επόμενες εβδομάδες, με τις αρχές να τονίζουν την έγκαιρη ετοιμότητα και τον εμβολιασμό ως βασικά εργαλεία αντιμετώπισης.
Γιατί φέτος είναι πιο «δύσκολη» η γρίπη, διεθνώς;
– Μεταλλαγές στον ιό: Η υποπαραλλαγή H3N2 Κ φαίνεται να ξεφεύγει εν μέρει από την προστασία που παρέχει το φετινό εμβόλιο.
– Νωρίτερα η έναρξη της σεζόν: Η περίοδος της γρίπης ξεκίνησε κατά μέρες ή εβδομάδες πριν από το αναμενόμενο, δίνοντας στον ιό περισσότερο χρόνο να εξαπλωθεί.
– Χαμηλά ποσοστά εμβολιασμού: Σε πολλές χώρες, οι εμβολιαστικές καλύψεις είναι γενικά χαμηλές, εν μέρει λόγω του κουρασμένου πληθυσμού μετά την πανδημία.
Αυτοί οι παράγοντες δημιουργούν ένα «τέλειο περιβάλλον» για μια έντονη επιδημία, με αυξημένη μεταδοτικότητα και υψηλότερη πιθανότητα επιπλοκών.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Οι πιο ευάλωτες ομάδες περιλαμβάνουν:
- Ηλικιωμένοι άνω των 65 ετών
- Μικρά παιδιά και βρέφη
- Άτομα με υποκείμενα νοσήματα (π.χ. καρδιοπάθειες, διαβήτη)
- Έγκυοι
- Άτομα με ανοσοκαταστολή
Η επιβάρυνση στις ευπαθείς ομάδες μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές, όπως πνευμονία ή επιδείνωση χρόνιων παθήσεων.
Συμπτώματα που πρέπει να προσέχετε
Η συμπτωματολογία μοιάζει με την κλασική εποχική γρίπη και περιλαμβάνει:
- Υψηλό πυρετό
- Πόνο στους μυς
- Επίμονο βήχα
- Κακουχία και έντονη κόπωση
- Πονοκέφαλο
Κατά τόπους ναυτία ή γαστρεντερικά συμπτώματα σε μερικούς ανθρώπους
Στις περισσότερες περιπτώσεις τα συμπτώματα υποχωρούν σε 5-7 ημέρες, αλλά επιμένουσα δύσπνοια, αφυδάτωση ή έντονος πόνος πρέπει να οδηγήσουν άμεσα σε ιατρική εκτίμηση.
Τι μπορείτε να κάνετε για να προστατευτείτε
«Σε μια εποχή όπου οι απειλές για τη Δημόσια Υγεία είναι συνεχώς παρούσες, ο εμβολιασμός αποτελεί πράξη ευθύνης, αλληλεγγύης και αυτοπροστασίας. Με τον εμβολιασμό όχι μόνο θωρακίζουμε τη δική μας υγεία, αλλά συμβάλλουμε ενεργά στη μείωση της διασποράς και προστατεύουμε τα πιο ευάλωτα μέλη της κοινωνίας μας», είχε τονίσει στις αρχές του μήνα, στο DailyPharmaNews, η Δρ. Μάτα Τσικρικά.
Εμβολιαστείτε τώρα: Οι υγειονομικές αρχές στην Ελλάδα, την Ευρώπη και διεθνώς συστήνουν ανεπιφύλακτα το εμβόλιο κατά της γρίπης χωρίς καθυστέρηση.
Καλή υγιεινή: Συχνό πλύσιμο χεριών, χρήση μάσκας σε κλειστούς χώρους ή όταν είστε άρρωστοι, και αποφυγή στενής επαφής με ευάλωτα άτομα.
Απομόνωση όταν είστε άρρωστοι: Αποφεύγετε την επαφή με άλλους, ειδικά με άτομα υψηλού κινδύνου, ενώ είστε συμπτωματικοί.
Ιατρική συμβουλή: Επικοινωνήστε, άμεσα, με τον γιατρό σας εάν ανήκετε σε ευπαθή ομάδα ή εάν τα συμπτώματα επιδεινώνονται.
Παρά το γεγονός ότι η γρίπη είναι μια γνωστή ιογενής λοίμωξη, η φετινή σεζόν ξεχωρίζει ως πιο «δύσκολη» και απαιτητική από πολλές απόψεις. Η πρόληψη μέσω εμβολιασμού, η έγκαιρη διάγνωση και η υπεύθυνη συμπεριφορά του καθενός αποτελούν τα πιο ισχυρά όπλα μας ενάντια σε αυτήν την έξαρση.