Από τον Χαράλαμπο Πετρόχειλο
Θα μπορούσε να προωθηθεί στη χώρα μας ως αναγνωρισμένη υπηρεσία των φαρμακείων της κοινότητας η προαγωγή του μητρικού θηλασμού; Τέσσερις γυναίκες – φαρμακοποιοί καταθέτουν μέσω του DailyPharmaNews τις απόψεις τους.
Ένα κοινό κεντρικό συμπέρασμα των όσων ανέφεραν οι κ.κ. Μαρία Μυρωνίδου, Αντιπρόεδρος του Συνεταιρισμού Φαρμακοποιών Θεσσαλονίκης, Εύη Κορωνίδου, Εκλέκτορας του Φαρμακευτικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης στον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο (ΠΦΣ), Μέλος της επιστημονικής ομάδας του ΠΦΣ, Άννα Σιδηροπούλου, Γενική Γραμματέας του Φαρμακευτικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης και Μαρία Τζάκη, αντιπρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Σερρών και εκλέκτορας στον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο είναι ότι και μεγάλο ενδιαφέρον υπάρχει και μεγάλες δυνατότητες ανάπτυξης μίας σημαντικής, όπως πιστεύουν, υπηρεσίας.
Η κ. Κορωνίδου υποστηρίζει ότι «τα φαρμακεία, είναι ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένα στην ιδέα του μητρικού θηλασμού. Στηρίζουν τους νέους γονείς και δίνουν συμβουλές στις μητέρες για ασφαλή θηλασμό. Συμβουλές που αφορούν την διαχείριση πιθανής φαρμακευτικής αγωγής και τις παρενέργειες λήψης συγκεκριμένων φαρμάκων και συμπληρωμάτων διατροφής κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Παράλληλα, προτείνουν και διαθέτουν τα κατάλληλα ιατροτεχνολογικά βοηθήματα και επικοινωνούν τα οφέλη του θηλασμού, που είναι πολλά και ανεκτίμητα τόσο για το βρέφος, όσο και τη μητέρα».
Ο θηλασμός, αναγνωρισμένος και επίσημα από τον παγκόσμιο οργανισμό υγείας ως την καλύτερη μορφή θρέψης για τα περισσότερα βρέφη, προσφέρει σε αυτά πολλά εφόδια ζωής και υγείας και έχει πολυδιάστατη αξία για τις θηλάζουσες μητέρες.
Η θωράκιση του ανοσοποιητικού συστήματος και η προστασία του βρέφους από λοιμώξεις, η προφύλαξη από το παιδικό άσθμα και την ατομική δερματίτιδα και η ενίσχυση του συναισθηματικού δεσμού με τη μητέρα είναι ενδεικτικά κάποια από τα πολύτιμα οφέλη του θηλασμού. Η κ. Κορωνίδου στέκεται ιδιαίτερα στη συσχέτιση του μητρικού θηλασμού με την μείωση της εμφάνισης της παιδικής παχυσαρκίας και του ζαχαρώδη διαβήτη τύπου που είναι αυτή τη στιγμή σε πρώτο πλάνο στα προγράμματα πρόληψης που αναπτύσσονται στη χώρα μας, όπου τα ποσοστά της παιδικής παχυσαρκίας αυξάνονται αλματωδώς. «Ο φαρμακοποιός, όπως λέει, μπορεί να διαδραματίσει ένα κομβικό ρόλο στην πρόληψη της παχυσαρκίας ξεκινώντας από την αφετηρία της ζωής και το μητρικό θηλασμό. Άλλωστε ο παγκόσμιος οργανισμός υγείας κρίνει απαραίτητη την συνεχή εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας προς αυτή την κατεύθυνση και την ενεργή συμμετοχή των φαρμακείων στην προαγωγή του μητρικού θηλασμού, μέσα από την εμπεριστατωμένη γνώση».
Έχει ενδιαφέρον μία έρευνα της φαρμακευτικών σχολών των πανεπιστημίων της Ιορδανίας και της Ιρλανδίας, που δημοσίευσε το electronic Journal of General Medicine πριν από δυο χρόνια, σχετικά με το τι αντιλαμβάνονται οι κοινοτικοί φαρμακοποιοί ως ρόλο τους στην υποστήριξη του μητρικού θηλασμού. Τα μεγαλύτερα ποσοστά, 35% και 37 % αντίστοιχα, πιστεύουν ότι ο ρόλος του φαρμακοποιού περιορίζεται στην παροχή συμβουλών και στην απάντηση ερωτήσεων που σχετίζονται με ιατρικά θέματα και λήψη φαρμακευτικής αγωγής κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Είναι πολύ λίγοι οι φαρμακοποιοί (γύρω στο 15%), που θεωρούν, ότι η διενέργεια αξιολόγησης κινδύνου και η παροχή επικαιροποιημένων συμβουλών σε περίπτωση που η μητέρα πρέπει να διακόψει ή μπορεί να συνεχίσει τον θηλασμό ενώ λαμβάνει φάρμακα, αποτελεί τον κύριο ρόλο τους στην υποστήριξη του θηλασμού.
Η κ. Κορωνίδου λοιπόν, με αφορμή τα στοιχεία της έρευνας αυτής θεωρεί λοιπόν σαφές ότι «υπάρχουν πολλά περιθώρια βελτίωσης στην εκπαίδευση των φαρμακοποιών σε θέματα μητρικού θηλασμού, κάτι που θα αποτελέσει και τη βάση της ενίσχυσης της αυτοπεποίθησης τους και θα οδηγήσει σε καλύτερη επικοινωνία συμβούλων με τις νεαρές μητέρες και κατά επέκταση στην ουσιαστικότερη προαγωγή του θηλασμού στα φαρμακεία».
Από την πλευρά της η κ. Τζάκη θα πει ξεκάθαρα πως «δεν νομίζω ότι είμαστε ο πρώτος άνθρωπος που θα ρωτήσουν οι εγκυμονούσες πάνω στον μητρικό θηλασμό. Αλλά, με την επαφή που έχουμε και την εμπιστοσύνη που κερδίζουμε μέσα από την καθημερινή μας δουλειά και επαφή μαζί τους, σιγά σιγά αρχίζουμε να συζητάμε για το πως πάει μία εγκυμοσύνη, πως βλέπει μία έγκυος γυναίκα το να θηλάσει το μωρό της, όταν αυτό γεννηθεί και οτιδήποτε μπορεί να απασχολεί τη μητέρα σε σχέση με το παιδί.
Η αλήθεια είναι ότι τουλάχιστον στο δικό μου φαρμακείο τα περιστατικά όπου μπορούμε να κάνουμε μία αναλυτική συζήτηση πάνω στο θέμα του θηλασμού και στο τι φόβους έχει η μέλλουσα μητέρα δεν μου έχει τύχει. Όμως μου έχει τύχει συζήτηση σε ό,τι αφορά τα φάρμακα και τη χρήση τους και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Τι επιτρέπεται να πάρει, εάν ένα φάρμακο θα επηρεάσει το παιδί, σε τι ποσότητα, για πόσο χρονικό διάστημα. Ακόμη και για φάρμακα που γράφουν οι γιατροί, μας ρωτούν “Μπορώ να τα πάρω; Θηλάζω. Δεν θυμάμαι εάν το είπα στον γιατρό, δεν θυμάμαι να το συζήτησα μαζί του”. Η συμβολή μας αφορά κυρίως αυτό το συγκεκριμένο κομμάτι, όσον αφορά τα φάρμακα που θα πάρουν κατά τη διάρκεια του θηλασμού καθώς ο θηλασμός μπορεί να διαρκέσει από έξι μήνες έως και δύο χρόνια».
Σε σχέση με τα φάρμακα, η κ. Τζάκη πιστεύει ότι πάρα πολλές γυναίκες που θηλάζουν συχνά δεν αντιλαμβάνονται, δεν μπορούν να συνειδητοποιήσουν πως ό,τι παίρνουν μεταφέρεται κατευθείαν στο παιδί, οπότε ενδέχεται να το βλάψει. Οι μητέρες που πολλές φορές φορές είναι άρρωστες και μπορεί να πάρουν φάρμακα που μπορεί να μην είναι συμβατά με το ότι είναι έγκυες ή θηλάζουν. Δεν κατανοούν πως ό,τι κι αν πάρουν, ακόμη κι εάν είναι και φυτικό σκεύασμα περνάει μέσα από τον θηλασμό, στο παιδί. Και το κάθε παιδί μπορεί να αντιδράσει διαφορετικά. Αυτό είναι κάτι που νομίζω ότι οι περισσότεροι φαρμακοποιοί το τονίζουμε. Δηλαδή ότι δεν πρέπει να θεωρούν οι μητέρες ότι ένα τσάι ή κάποιο φυτικό εκχύλισμα είτε για πονόλαιμο είτε για κρυολόγημα είτε για οτιδήποτε άλλο είναι ακίνδυνο όσον αφορά το παιδί γιατί όλα αυτά μεταφέρονται στο γάλα και μέσω του θηλασμού στο παιδί».
Και η κ. Τζάκη πιστεύει ότι ο φαρμακοποιός έχει περιθώριο να κάνει περισσότερα πράγματα στο κομμάτι αυτό που αφορά το θηλασμό. «Θεωρώ ότι από την πλευρά μας μπορούμε να κάνουμε αρκετά πράγματα. Μπορούμε να ευαισθητοποιήσουμε περισσότερο τις μέλλουσες μητέρες όσον αφορά το θηλασμό. Μπορούμε επίσης να είμαστε περισσότερο ενήμεροι ως φαρμακοποιοί για τα προϊόντα που υπάρχουν και βοηθούν τον θηλασμό όπως επίσης και για τα θέματα που αφορούν τη φαρμακευτική αγωγή κατά τη διάρκεια του θηλασμού που θα χρειαστεί μία γυναίκα να ακολουθήσει, για το εάν υπάρχει κάτι άλλο να πάρει κατά τη διάρκεια του θηλασμού αλλά και συνολικά της εγκυμοσύνης. Βέβαια δεν ξέρω εάν υπάρχει η σωστή ενημέρωση και εκπαίδευση των φαρμακοποιών γι’ αυτά τα θέματα. Σε αυτό μπορεί να συμβάλλει και ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος με τα σεμινάρια που κάνει. Από την άλλη επίσης δεν ξέρω εάν έχουμε και το χρόνο να ασχοληθούμε και με αυτό το κομμάτι».
Φαίνεται πάντως πως πλέον υπάρχει ενδιαφέρον από την πλευρά των γυναικών. «Οι μητέρες έχουν αρχίσει να μας ρωτάνε. Παλιότερα δεν μας ρωτούσαν τόσο συχνά όσον αφορά το τι θα πρέπει να κάνουν στη διάρκεια της εγκυμοσύνης και του θηλασμού. Τα τελευταία χρόνια έχω παρατηρήσει ότι ρωτούν όλο και περισσότερο. Ρωτούν περισσότερο, θέλουν να μάθουν περισσότερα. Ίσως και επειδή και τα ερεθίσματα που τους δίνονται για τον θηλασμό να είναι περισσότερα. Οπότε ρωτούν και σε εμάς και πιστεύω ότι όλοι οι φαρμακοποιοί να ενημερωνόμαστε για τις νέες εξελίξεις. Πάντα υπάρχει κάτι καινούργιο που βγαίνει και αφορά το κομμάτι αυτό.
Επίσης θεωρώ σημαντικό να έχουμε στα φαρμακεία κατάλληλο πληροφοριακό υλικό που να μπορούμε να το δώσουμε, να το μοιράσουμε για να καλύψουμε απορίες που έχουν σχέση με αυτό το κομμάτι. Να υπάρχει πάντα στα φαρμακεία και να το δίνουμε όποτε το χρειάζονται οι ενδιαφερόμενες μητέρες».
Για την κ. Μυρωνίδου ο φαρμακοποιόςπαίζει καθοριστικό ρόλο στην ενημέρωση των γυναικών που θηλάζουν, ειδικά το πολύ αρχικό διάστημα. Εκεί, σε αυτό το διάστημα και ίσως και πριν, από την περίοδο της εγκυμοσύνης με όπλο την ενημέρωση για τα οφέλη που παρέχει ο θηλασμός σε παιδί και μητέρα, μπορούν να κερδίσουν τη μάχη. Ειδικά μάλιστα οι φαρμακοποιοί σε περιοχές που μία μητέρα δεν μπορεί να βρει εύκολα αλλού στήριξη, μπορούν να παίξουν ακόμη πιο σημαντικό ρόλο.
«Και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ενημερώνουμε τις νέες μητέρες για την αναμφισβήτητη αξία του θηλασμού. Ότι τα οφέλη του είναι πολυάριθμα τόσο για τα βρέφη όσο και για την ίδια τη μητέρα αλλά και για την οικογένεια και την κοινωνία.
Τους εξηγούμε ότι δεν υπάρχει πιο ιδανική τροφή για το βρέφος αφού έχει όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, στη σωστή αναλογία που καλύπτει όλες τις ανάγκες του μωρού ανάλογα με την ηλικία του, την ώρα της ημέρας, τη διάρκεια. Έχει ανοσολογικούς παράγοντες που το βοηθούν ακόμη και στην μετέπειτα ζωή του να μην κινδυνεύει σε μεγάλο βαθμό από λοιμώξεις, να μην αναπτύσσει κάποιες αλλεργίες. Έπειτα είναι το πιο εύπεπτο γάλα που κυκλοφορεί. Δεν έχω ακούσει ποτέ μωρό να έχει πάθει δυσκοιλιότητα από μητρικό θηλασμό σε αντίθεση με τα άλλα βρεφικά γάλατα. Είναι πολύ πιο εύπεπτο από το αγελαδινό. Δίνουμε πληροφορίες στις μητέρες για τη σύστασή του για να τις πείσουμε πόσο σημαντικό καλό μπορεί να κάνει στα παιδιά.
Τα παιδιά που θηλάζουν έχουν περισσότερη μυϊκή μάζα και λιγότερο λίπος σε σχέση με αυτά που τρέφονται με γάλα αγελάδας και άλλα γάλατα τώρα που κυκλοφορούν πάρα πολλά και έχουν γίνει πάρα πολλές μελέτες που δείχνουν ότι και στην ενήλικη ζωή τους έχουν λιγότερες πιθανότητες να γίνουν παχύσαρκοι, να νοσήσουν από σακχαρώδη διαβήτη και καρδιαγγειακά. Κάνει πλήρη ενυδάτωση στα παιδάκια. Ακόμη και τους καλοκαιρινούς μήνες δεν χρειάζεται να πιουν κάτι άλλο. Τα λιπαρά οξέα που περιέχει βοηθά στη σωστή ανάπτυξη του εγκεφάλου, της όρασης. Οι υδατάνθρακές του είναι και πηγή ενέργειας για το βρέφος αλλά έχει και ολιγοσακχαρίτες που είναι πολύ που είναι πολύ σημαντικοί για την ανάπτυξη της εντερικής χλωρίδας που θα το συνοδεύει σε όλη την ενήλικη ζωή του. Απορροφάται φυσικά καλύτερα ο σίδηρος και τα άλλα μέταλλα και ιχνοστοιχεία.
Τους λέμε επίσης ότι από αυτή την τόσο στενή επαφή της μητέρας με το βρέφος από τις πρώτες ώρες της ζωής του αποκτούν συναισθηματική ασφάλεια, ενισχύεται ο δεσμός μητέρας – βρέφους και προσφέρει και στη μητέρα μητρική ικανοποίηση.
Παράλληλα τονίζουμε και τη σημασία των οφελών για την ίδια τη μητέρα. Σε οποιοδήποτε τεστ πας να κάνεις σε ρωτούν το εάν έχεις θηλάσει το μωρό σου καθώς ο θηλασμός προστατεύει από οστεοπόρωση, από καρκίνο του μαστού και των ωοθηκών, από καρδιαγγειακά νοσήματα.
Επίσης είναι και μία μεγάλη ευκολία για τη μητέρα γιατί πρόκειται για ένα γάλα που είναι πάντα διαθέσιμο στη σωστή θερμοκρασία και βεβαίως αποτελεί μία πολύτιμη οικονομική στήριξη στη δύσκολη εποχή μας».
Όπως προαναφέρθηκε για την κ. Μυρωνίδου είναι πολύ σημαντικό το χρονικό σημείο παρέμβασης του φαρμακοποιού ως συμβούλου. «Στην αρχή, όταν ξεκινήσει ο θηλασμός όπου τα πράγματα είναι πιο δύσκολα εάν δεν γίνει κατανοητό στις μαμάδες ότι πρόκειται για μία σύντομη περίοδο προσαρμογής για το βρέφος και ότι μετά θα γίνουν όλα πιο εύκολα, πολλές μητέρες υποχωρούν και δεν θηλάζουν τα παιδιά τους. Σε αυτό βάζουμε πολύ πλάτη εμείς γιατί τους εξηγούμε ότι όσο πιο συχνά θηλάζει το μωρό τόσο περισσότερο γάλα θα παράγεται. Τους εξηγούμε ότι θα πρέπει να προσφέρουν και τα δύο στήθη τους σε κάθε θηλασμό, να μην αγχώνονται για την ποσότητα, ότι το μητρικό γάλα είναι αρκετό για αποκλειστική διατροφή μέχρι τον 5ο – 6ο μήνα ζωής του παιδιού και μπορεί να συνοδεύει και οποιαδήποτε στερεή τροφή. Τις βοηθάμε να καταλάβουν ότι χρειάζεται ένα ήρεμο και καθαρό περιβάλλον για να πραγματοποιηθεί ο θηλασμός. Εμπλέκουμε και τους συζύγους τους εξηγώντας τους ότι θα πρέπει να είναι υποστηρικτικοί ή και να βοηθούν και στη φροντίδα του βρέφους, στη φροντίδα του σπιτιού όσο γίνεται.
Υποστηρίζουμε ψυχολογικά τις νέες μητέρες και τις παροτρύνουμε να ζητούν βοήθεια από εμάς σε κάθε δυσκολία, να μην απογοητεύονται, να έχουν υπομονή κι επιμονή γιατί οι δυσκολίες του πρώτου διαστήματος θα ξεπεραστούν κι έπειτα θα μπουν όλα σ’ ένα πρόγραμμα που θα τους φαίνεται πολύ εύκολο σαν ρουτίνα στην καθημερινότητά τους».
Αν και μία τέτοια υπηρεσία φαίνεται πολυτέλεια σε κάποιους η κ. Μυρωνίδου λέει ότι «οι φαρμακοποιοί είναι επαγγελματίες υγείας που κάνουν τα πάντα, μαθαίνουν τα πάντα, προσαρμόζονται στα πάντα και ειδικά στη χώρα μας που σε πολλές περιοχές δεν υπάρχουν οι κατάλληλες υπηρεσίες. Φανταστείτε τώρα σ’ ένα απομακρυσμένο χωριό… Τι σύμβουλοι θηλασμού, πότε να δεις τον γυναικολόγο ή τη μαία; Το φαρμακείο του χωριού είναι το πρώτο που θα πάει η μαμά να πει το τι της συμβαίνει και να ζητήσει βοήθεια σε οτιδήποτε. Είτε γιατί δεν ξέρει πότε και πως να θηλάσει είτε γιατί φοβάται ότι δεν έχει αρκετό γάλα. Εμείς στα φαρμακεία μας είμαστε εκεί, ένα πρωτοβάθμιο κέντρο υγείας που θα βοηθήσει και στον θηλασμό».
Βεβαίως και το θέμα της αλληλεπίδρασης των φαρμάκων στην εγκυμοσύνη και το θηλασμό είναι βασικότατο κομμάτι της όποιας υπηρεσίας μπορεί να υπάρξει σε μία ολοκληρωμένη τέτοιου είδους υπηρεσία, ωστόσο για την κ. Μυρωνίδου αυτό που μετράει περισσότερο είναι τελικά οι γυναίκες να συνειδητοποιήσουν την αξία του θηλασμού και να μην κάνουν πίσω στην απόφασή τους να θηλάσουν .
«Ένα από τα πράγματα που ρωτούν οι θηλάζουσες μητέρες είναι η αλληλεπίδραση των φαρμάκων με τον μητρικό θηλασμό. Έρχονται να ρωτήσουν εάν μπορούν να θηλάσουν εάν πάρουν κάποιο φάρμακο ή για ένα συμπλήρωμα διατροφής που έπαιρναν για το εάν μπορούν να συνεχίσουν να το παίρνουν».
Ωστόσο ο φαρμακοποιός είναι εκεί, όπως λέει, για να βοηθήσει τη νέα μητέρα στην ιδιαίτερα στρεσσογόνα περίοδο των πρώτων ημερών μετά τη γέννηση του βρέφους, του πρώτου καιρού του θηλασμού που χαρακτηρίζεται από την έντονη ανασφάλεια της μητέρας. Έφαγε, δεν έφαγε το μωρό, τι να κάνω, δεν ξέρω, κάθε πότε πρέπει να το θηλάσω κτλ
Η κ. Μυρωνίδου θεωρεί πως η βοήθεια στο θηλασμό είναι μία υπηρεσία στην οποία πρέπει να στοχεύσουν οι φαρμακοποιοί. «Για μένα ναι, νομίζω ότι και μπορούμε να το κάνουμε και θα βοηθήσουμε πολύ τα νέα ζευγάρια που τα οικονομικά τους μπορεί να είναι πολύ δύσκολα όπως και γενικότερα η ζωή τους με τις υποχρεώσεις τους. Είναι κρίμα να έχεις στη διάθεσή σου το καλύτερο προϊόν και να καταφεύγεις σε άλλη λύση γιατί δεν σε υποστήριξε κάποιος σε αυτά τα πρώτα βήματα που είναι πολύ σημαντικά για να συνεχίσεις να θηλάζεις.
Η κ. Σιδηροπούλου αναφέρεται στο θέμα τονίζοντας μία πολύ πρόσφατη σημαντική επιτυχία του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου που έρχεται να διευκολύνει τη ζωή και των ίδιων των γυναικών – φαρμακοποιών που είναι έγκυες και μετά θηλάζουν δίνοντας το στίγμα ότι μπορούν να κατανοήσουν καλά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει μία γυναίκα όταν θηλάζει, αφού και οι ίδιες τις έχουν βιώσει.
«Είναι πάρα πολύ δύσκολη η καθημερινότητα μίας γυναίκας – φαρμακοποιού. Θα πρέπει να επιστρέψει γρήγορα στο επάγγελμά της. Εάν και εφόσον θέλεις να θηλάσεις το παιδί σου θα πρέπει να υπάρχει χρόνος, ηρεμία καθώς αυτά παίζουν ρόλο στην παραγωγή γάλακτος αλλά και του δεσίματος της μητέρας με το παιδί.
Αυτό δυστυχώς λείπει από τη γυναίκα φαρμακοποιό αφού και τα ωράρια μας τα πιεστικά αλλά και οι απαιτήσεις της δουλειάς μας αναγκάζουν να επιστρέφουμε πολύ γρήγορα –πολλές φορές πριν σαραντήσουμε- στο φαρμακείο μας.
Με τέτοιες συνθήκες εργασίας ή μαζεύεις το γάλα από το σπίτι σε σακουλάκια και τα δίνει κάποιο τρίτο πρόσωπο συγγενικό ή μη ή πολλές φορές έχει τύχει σε συναδέλφισες να τους πηγαίνουν το μωρό στο φαρμακείο για να το θηλάσουν.
Ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος κατάφερε στο τελευταίο νομοσχέδιο του Υπουργείου Υγείας να ενταχθεί και το αίτημα μας οι έγκυες και οι θηλάζουσες να απαλλάσσονται από τις διανυκτερεύσεις με αρμοδιότητα του τοπικού φαρμακευτικού συλλόγου χωρίς να χρειάζεται πλέον να πηγαίνουν χαρτιά στη Διεύθυνση Υγείας της Περιφέρειας για να πάρουν απαλλαγή.
Είμαστε ευαισθητοποιημένοι και πραγματικά ήμασταν οι πρώτοι που το σκεφτήκαμε αυτό. Ξεκινήσαμε την προσπάθειά μας μ’ ένα πανελλαδικό ερωτηματολόγιο το οποίο επεξεργαστήκαμε και βγάλαμε σημαντικά στατιστικά στοιχεία καθώς αφορούσε το 10% του πληθυσμού των φαρμακείων.
Και από τις απαντήσεις των συμμετεχόντων στις ανοιχτές ερωτήσεις καταλήξαμε ότι θέλανε οι συνάδελφοι άνδρες και γυναίκες που το απάντησαν μία ελάφρυνση στο κομμάτι αυτό γιατί θεωρούσαν ότι ο διπλός ρόλος ήταν δυσβάσταχτος για τη γυναίκα σε αυτήν την ευαίσθητη περίοδο της ζωής της. Και θέλαμε να βοηθήσουμε τη γυναίκα σε αυτό το κομμάτι. Και στο κομμάτι του θηλασμού μέσα από την απαλλαγή της από διανυκτερεύσεις και εφημερίες. Είναι αδύνατο μία γυναίκα να εργάζεται τόσες ώρες και να μπορεί να θηλάσει το μωρό της. Υπήρξαν όμως και άλλες προτάσεις όπως το να υπάρξει μία οικονομική βοήθεια από τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο έτσι ώστε η γυναίκα να μπορεί να προσλάβει έναν υπεύθυνο φαρμακοποιό για τους πρώτους έξι μήνες της ζωής του παιδιού της για να είναι κοντά του και να το θηλάσει. Η άλλη βοήθεια που προτάθηκε ήταν μια οικονομική ενίσχυση εφάπαξ είτε από την πολιτεία είτε από τον Πανελλήνιο που θα βοηθήσει πάλι τη γυναίκα να είναι κοντά στο μωρό της παίρνοντας κάποιον άλλο αντικαταστάτη.
Δεν ξέρω εάν έχουν τη διάθεση να προχωρήσουν αυτό το κομμάτι αλλά από εμάς τότε είχε κατατεθεί σχετική πρόταση. O Φαρμακευτικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης παραμένει ενεργός στο συγκεκριμένο ζήτημα και θέτει στον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο τα συγκεκριμένα ερωτήματα. Είναι στα πάγια αιτήματά μας, μία διευκόλυνση της μητέρας φαρμακοποιού ιδιαίτερα στο κομμάτι του θηλασμού ώστε να παραμένει κοντά στους πρώτους μήνες της ζωής του παιδιού που είναι τόσο ευαίσθητη και κρίσιμη και για την ίδια και για το παιδί της.
Αν και αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει κάποια υπηρεσία θεσμοθετημένη, μας ενδιαφέρει ως Σύλλογο να υπάρξει προσπάθεια προώθησής της, να προσπαθήσουμε να θεσμοθετήσουμε μία τέτοια υπηρεσία στα φαρμακεία. Να γίνουμε δηλαδή πυλώνας πρωτοβάθμιας φροντίδας και σε αυτό το πολύ ευαίσθητο κομμάτι».
Όλες οι γυναίκες φαρμακοποιοί που μίλησαν στοDailyPharmaNews χαιρέτησαν την προσπάθεια αυτή του ΠΦΣ με την κ. Κορωνίδου μάλιστα ν κάνει λόγο για «μεγάλο επίτευγμα, γιατί αναγνωρίζει την αξία της μητρότητας στις εργαζόμενες μητέρες φαρμακοποιούς, ενισχύει έμπρακτα την παραγωγικότητα τους και υποστηρίζει το θεσμό του θηλασμού ως δικαίωμα του παιδιού και της μητέρας».
Το σίγουρο είναι ότι οι γυναίκες φαρμακοποιοί χρειάζονται στήριξη για να συνεχίσουν να προσφέρουν με χαρά μία υπηρεσία που παίζει πολύ σημαντικό ρόλο για ένα ζευγάρι σε περίοδο οικονομικά δύσκολη σε μία χώρα που μαστίζεται από υπογεννητικότητα.