Πάνω από μια δεκαετία μετά την επιβολή των μνημονιακών μέτρων clawback και rebate, ο κλάδος της φυσικοθεραπείας φαίνεται να βλέπει, έστω και σταδιακά, φως στο τούνελ.
Από τη Ρούλα Σκουρογιάννη
Η χθεσινή συνάντηση του υπουργού υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, με το διοικητικό συμβούλιο του Πανελλήνιου Συλλόγου Φυσικοθεραπευτών (ΠΣΦ) στο υπουργείο υγείας δεν ήταν μια ακόμη τυπική συζήτηση: ήρθε έπειτα από χρόνια καταγγελιών για οικονομική ασφυξία ενός κλάδου που στηρίζει την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας εκατομμυρίων ασφαλισμένων, και έφερε στο τραπέζι συγκεκριμένα αριθμητικά δεδομένα, δεσμεύσεις και χρονοδιαγράμματα. Τι ακριβώς συζητήθηκε, τι υποσχέθηκε η πολιτική ηγεσία και πόσο κοντά βρίσκεται πραγματικά ο κλάδος σε μια ουσιαστική ανάσα;
Τι συζητήθηκε στη συνάντηση
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου στο υπουργείο υγείας, με τον Άδωνι Γεωργιάδη να υποδέχεται εκπροσώπους του Πανελλήνιου Συλλόγου Φυσικοθεραπευτών. Στην ατζέντα βρέθηκαν δύο μεγάλες κατηγορίες ζητημάτων: από τη μία, τα οικονομικά αιτήματα του κλάδου, με επίκεντρο τον προϋπολογισμό του ΕΟΠΥΥ για τις φυσικοθεραπείες και τον περιορισμό του clawback· από την άλλη, μια σειρά θεσμικών και νομοθετικών ζητημάτων που αφορούν τον ίδιο τον τρόπο λειτουργίας του Συλλόγου. Η συνάντηση, όπως ανέφερε ο πρόεδρος του ΠΣΦ, πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του ίδιου του Συλλόγου, γεγονός που αναδεικνύει την πίεση που ασκούσε ο κλάδος τους τελευταίους μήνες για να βρεθεί λύση σε χρόνια εκκρεμή ζητήματα.
Τι δεσμεύτηκε ο υπουργός υγείας
Μιλώντας μετά τη συνάντηση, ο Άδωνις Γεωργιάδης ανακοίνωσε ότι από την 1η Ιανουαρίου του 2027 ο προϋπολογισμός του ΕΟΠΥΥ για τους φυσικοθεραπευτές θα ενισχυθεί κατά 5 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, ενημέρωσε ότι μέσα στην επόμενη εβδομάδα το υπουργείο θα ανακοινώσει τα νέα όρια δαπανών για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας πρόσθετης αύξησης του προϋπολογισμού ακόμη και εντός του τρέχοντος έτους. Ο υπουργός διαβεβαίωσε επίσης ότι τα υπόλοιπα θεσμικά αιτήματα που κατέθεσε ο Σύλλογος έχουν γίνει δεκτά και βρίσκονται ήδη σε διαδικασία υλοποίησης, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζεται ακόμη συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωσή τους.
Το ιστορικό μιας πολύχρονης διεκδίκησης
Για να κατανοήσει κανείς γιατί μια αύξηση 5 εκατομμυρίων ευρώ θεωρείται σημαντική εξέλιξη, χρειάζεται λίγο ιστορικό πλαίσιο. Τα μέτρα clawback και rebate επιβλήθηκαν στους παρόχους υγείας το 2013, στο πλαίσιο των μνημονιακών πολιτικών λιτότητας, και έκτοτε παραμένουν σε ισχύ, παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις του κλάδου για την κατάργησή τους. Πρόκειται ουσιαστικά για έναν μηχανισμό μέσω του οποίου ο συμβεβλημένος φυσικοθεραπευτής υποχρεούται να επιστρέφει ο ίδιος στον ΕΟΠΥΥ κάθε ποσό που ξεπερνά ένα προκαθορισμένο ετήσιο πλαφόν δαπανών, ανεξάρτητα από το αν οι υπηρεσίες αυτές πράγματι παρασχέθηκαν σε ασφαλισμένους. Ενδεικτικά, το πλαφόν αυτό για το 2025 είχε οριστεί στα 25 εκατομμύρια ευρώ, ένα όριο που ο Σύλλογος έχει χαρακτηρίσει αυθαίρετο. Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Φυσικοθεραπευτών εκπροσωπεί σήμερα χιλιάδες επαγγελματίες πανελλαδικά, εκ των οποίων περίπου 2.500 διατηρούν ενεργή σύμβαση με τον ΕΟΠΥΥ, αριθμός που σε πιο πρόσφατες καταγγελίες του Συλλόγου έχει αναφερθεί ότι έχει ανέλθει στους 2.600. Σύμφωνα με στοιχεία που έχει δημοσιοποιήσει ο ίδιος ο Σύλλογος, η συνολική οικονομική επιβάρυνση του κλάδου από τα μέτρα αυτά έχει ξεπεράσει, αθροιστικά από το 2013, τα 180 εκατομμύρια ευρώ σε απώλεια εισοδήματος — ποσό που αντιστοιχεί σε δεδουλευμένα τα οποία, λόγω του clawback, ποτέ δεν αποδόθηκαν κανονικά στους παρόχους. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κλάδος έχει προσφύγει κατ’ επανάληψη ακόμη και στο Συμβούλιο της Επικρατείας, ζητώντας δικαστικά την κατάργηση των μέτρων αυτών, τα οποία χαρακτηρίζει «ληστρικά» σε επίσημα έγγραφά του προς τους αρμόδιους φορείς.
Τι ζήτησε ο πρόεδρος του συλλόγου
Ο πρόεδρος του ΠΣΦ, Πέτρος Λυμπερίδης, στάθηκε στη δική του δήλωση περισσότερο στη διαδικασία παρά μόνο στο αποτέλεσμα. Ανέφερε ότι πέρα από την υπόσχεση ενίσχυσης του προϋπολογισμού για το 2027, ο υπουργός δεσμεύτηκε να καταβληθεί προσπάθεια μείωσης του clawback ήδη μέσα στο 2026, μέσω της ενίσχυσης του προϋπολογισμού αλλά και μέσω της ειδικής επιτροπής που έχει συσταθεί στον ΕΟΠΥΥ, στην οποία συμμετέχουν και εκπρόσωποι του Συλλόγου, με στόχο να συζητηθούν επιπλέον μέτρα περιορισμού του φαινομένου. Παράλληλα, ο Λυμπερίδης αναφέρθηκε σε νομοθετικές ρυθμίσεις που στοχεύουν στον εκσυγχρονισμό του ίδιου του Συλλόγου, ώστε αυτός να μπορεί να αναλαμβάνει περισσότερες πρωτοβουλίες και ταυτόχρονα να μειωθεί η γραφειοκρατία που τον διέπει ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το αίτημα για καθιέρωση ηλεκτρονικής ψηφοφορίας ενόψει των αρχαιρεσιών του Συλλόγου που αναμένεται να διεξαχθούν του χρόνου· ο ΠΣΦ, ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου που ιδρύθηκε βάσει του Ν. 3599/2007, διεξάγει εκλογές κάθε τρία χρόνια για την ανάδειξη των οργάνων διοίκησής του τόσο σε κεντρικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο, μια διαδικασία που μέχρι σήμερα διεξάγεται αποκλειστικά με φυσική παρουσία στα κατά τόπους εκλογικά τμήματα. Αξίζει να σημειωθεί ότι η δυνατότητα εξ αποστάσεως ηλεκτρονικής ψηφοφορίας για συνδικαλιστικές οργανώσεις έχει ήδη θεσμοθετηθεί σε άλλους κλάδους μέσω του κρατικού συστήματος «ΖΕΥΣ», το οποίο διατίθεται δωρεάν από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ) και προϋποθέτει επικοινωνία των ενδιαφερόμενων φορέων με τον οργανισμό τουλάχιστον τρεις εβδομάδες πριν από την προγραμματισμένη ημερομηνία των εκλογών — κάτι αντίστοιχο, δηλαδή, με αυτό που φαίνεται να διεκδικεί πλέον και ο ΠΣΦ για τις δικές του αρχαιρεσίες.
Τι σημαίνει αυτό για τον κλάδο και τους ασθενείς
Η χθεσινή συνάντηση δεν λύνει από μόνη της ένα πρόβλημα δεκαετίας, όμως καταγράφει για πρώτη φορά συγκεκριμένο ποσό, συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης και έναν θεσμικό μηχανισμό διαβούλευσης —την επιτροπή στον ΕΟΠΥΥ— μέσα από τον οποίο θα συνεχιστεί η συζήτηση για περαιτέρω μείωση του clawback. Για τους χιλιάδες φυσικοθεραπευτές που εδώ και χρόνια περιγράφουν την πραγματική τους αμοιβή ανά συνεδρία ως ελάχιστη λόγω των περικοπών, η εξέλιξη αυτή λειτουργεί ως ένα πρώτο, μετρήσιμο βήμα, χωρίς όμως να απαντά ακόμη στο πάγιο και ουσιαστικότερο αίτημα του κλάδου: την πλήρη κατάργηση ενός μέτρου που θεωρείται πλέον ξεπερασμένο, δεδομένου μάλιστα ότι επιβλήθηκε ως έκτακτο και προσωρινό πριν από πάνω από μια δεκαετία. Το αν η ενίσχυση των 5 εκατομμυρίων ευρώ θα αποδειχθεί η αρχή μιας ουσιαστικής αναθεώρησης ή απλώς ένα ακόμη ενδιάμεσο μέτρο, θα φανεί από τις επόμενες ανακοινώσεις του υπουργείου υγείας για τα όρια δαπανών του δεύτερου εξαμήνου του 2026, που αναμένονται ήδη μέσα στις προσεχείς ημέρες.